Ankara ağır ceza avukatı, ağır ceza mahkemesinde görülecek bir dosyada önce isnat edilen suçun kanuni ceza sınırını, tutukluluk durumunu ve işleyen süreleri belirler. Ağır ceza mahkemesinin görevine giren işlerde tutukluluk daha uzun sürebilir ve dava üç hâkimli heyetçe görülür. Tutuklu bir yakınınız varsa önce tutuklama kararının gerekçesini ve bulunduğu ceza infaz kurumunu öğrenin.
Ankara ağır ceza avukatı hangi dosyalarda görev alır?
Ağır ceza mahkemesinin görevine giren suçlarda soruşturmadan Yargıtay incelemesine kadar görev alır. “Ağır ceza avukatı” avukatlık mevzuatında ayrı bir unvan değildir; ağır ceza dosyalarında çalışan avukat için kullanılan günlük bir ifadedir. Şüpheli veya sanığı savunan avukat müdafi, katılanı ve suçtan zarar göreni temsil eden avukat vekil adını alır.
Sanık yönünden iş; ifade ve sorguya katılmayı, tutuklama ve adli kontrol kararlarına itirazı, savunma delillerinin toplatılmasını, duruşmada tanık ve bilirkişiye soru yöneltmeyi ve hükme karşı kanun yolunu kapsar. Mağdur yönünden ise şikâyet, delil toplanmasını isteme ve ceza davasına katılma öne çıkar. Şüpheli, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (CMK) 149. maddesine göre soruşturmanın her aşamasında müdafi yardımından yararlanır ve ifade sırasında avukatı yanında bulunabilir. İfadeye çağrıldıysanız önce isnadın konusunu öğrenin.
Ağır ceza mahkemesi hangi suçlara bakar?
5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un 12. maddesine göre ağır ceza mahkemesi, ağırlaştırılmış müebbet hapis, müebbet hapis ve on yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlara bakar. Aynı Kanun’un 14. maddesi gereğince bu ölçütte suçun kanundaki cezasının üst sınırına bakılır; ağırlaştırıcı ve hafifletici nedenler hesaba katılmaz.
Bu ölçüte göre 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nda (TCK) cezası müebbet hapis olan kasten öldürme ile dört yıldan on iki yıla kadar hapis öngörülen rüşvet davaları ağır ceza mahkemesinde görülür. Uyuşturucu ticaretinde kanun yalnız on yıllık alt sınırı yazar; süreli hapsin üst sınırı yirmi yıl olduğundan (TCK 49) bu davalar da ağır cezada görülür.
Bazı suçlar ise ceza sınırına bakılmaksızın aynı maddede ağır ceza mahkemesine bırakılmıştır. Yağma (TCK 148), irtikâp (TCK 250/1 ve 250/2), kamu görevlisinin resmî belgede sahteciliği (TCK 204/2) ve hileli iflas (TCK 161) bunlardandır. TCK’nin devletin güvenliğine, anayasal düzene, millî savunmaya ve devlet sırlarına karşı suçlar bölümleri (318, 319, 324, 325 ve 332. maddeler hariç) de bu listededir. 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlar da ağır cezada görülür.
Nitelikli dolandırıcılık 25 Aralık 2025’te yürürlüğe giren 7571 sayılı Kanunla bu listeden çıkarılmıştır; yeni davalar artık asliye ceza mahkemesinde açılır. O tarihte ağır ceza mahkemesinde görülmekte olan veya istinaf ya da temyiz incelemesindeki nitelikli dolandırıcılık dosyalarına ise 5235 sayılı Kanun’un geçici 7. maddesine göre önceki görev kurallarıyla devam edilir.
Fiili işlediği sırada on sekiz yaşını doldurmamış çocukların ağır ceza mahkemesinin görevine giren suçları, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu’nun 26. maddesine göre çocuk ağır ceza mahkemesinde görülür. Çocuk yetişkinle birlikte suç işlediyse soruşturma ve kovuşturma kural olarak ayrı yürütülür; davalar birleştirilirse yargılama genel mahkemede yapılır (5395 sayılı Kanun’un 17. maddesi).
Tutuklama nedeninin var sayılabildiği katalog suçlar CMK’nin 100. maddesinde ayrıca sayılır; örneğin asliye cezada görülen hırsızlık bu listededir, ağır cezada görülen rüşvet ise değildir.
Ankara’da ağır ceza davaları hangi adliyede görülür?
Davaya bakma yetkisi CMK’nin 12. maddesine göre kural olarak suçun işlendiği yer mahkemesine aittir. Ağır ceza mahkemelerinin yargı çevresini ise il ve ilçe sınırlarına bakılmaksızın, Adalet Bakanlığının önerisi üzerine Hâkimler ve Savcılar Kurulu belirler (5235 sayılı Kanun’un 15. maddesi). Ankara’daki ağır ceza mahkemelerinin çoğu, Sıhhiye’deki Ankara Adliyesinin (Hacı Bayram Veli Mahallesi, Atatürk Bulvarı No:40) merkez binasında çalışır. Etimesgut’taki Ankara Batı Adliyesinde (Oğuzlar Mahallesi, Prof. Dr. Necmettin Erbakan Caddesi No:52) de ağır ceza mahkemeleri bulunur. Ankara Adliyesindeki çocuk ağır ceza mahkemeleri 4 No’lu Ek Hizmet Binasındadır.
Aynı adliyedeki numaralı ağır ceza mahkemeleri, 5235 sayılı Kanun’un 9. maddesine göre iş yoğunluğu nedeniyle oluşturulmuş dairelerdir; Hâkimler ve Savcılar Kurulu ihtisaslaşma için daireler arasında iş dağılımı belirleyebilir. Dosyanızın hangi mahkemede görüleceğini, size tebliğ edilen iddianame ve çağrı kâğıdından öğrenirsiniz. Soruşturma evresinde ise dosya Cumhuriyet başsavcılığındadır ve tutuklama kararını savcının istemi üzerine sulh ceza hâkimi verir (CMK 101/1).
Ağır ceza dosyasında tutukluluk en fazla ne kadar sürebilir?
CMK’nin 102. maddesine göre ağır ceza mahkemesinin görevine giren işlerde tutukluluk süresi en çok iki yıldır. Bu süre zorunlu hâllerde gerekçe gösterilerek uzatılabilir; uzatma süresi toplam üç yılı geçemediğinden tutukluluk en çok beş yıl sürebilir. Devletin güvenliğine, anayasal düzene, millî savunmaya ve devlet sırlarına karşı suçlar ile terör suçlarında uzatma beş yılı, toplam süre yedi yılı geçemez.
Soruşturma evresindeki tutukluluk ise ağır ceza işlerinde bir yılı aşamaz. Terör suçları, yukarıda sayılan devlet güvenliği suçları ve toplu olarak işlenen suçlarda bu süre en çok bir yıl altı aydır ve gerekçesi gösterilerek altı ay daha uzatılabilir. Bu süreler, fiili işlediği sırada on beş yaşını doldurmamış çocuklarda yarı oranında, on sekiz yaşını doldurmamış çocuklarda dörtte üç oranında uygulanır (CMK 102/5).
Uzatma kararı Cumhuriyet savcısının, şüpheli veya sanığın ve müdafinin görüşü alındıktan sonra verilir. Soruşturmada tutukluluğun devamı en geç otuz günde bir incelenir; kovuşturmada mahkeme bu kararı her oturumda, oturumlar arasında da otuz günü geçirmeden verir (CMK 108). Şüpheli veya sanık her aşamada salıverilmesini isteyebilir; ret ve devam kararlarına karşı tutuklama kararına itiraz yoluna gidilir (CMK 104). Dosya bölge adliye mahkemesine gönderildiyse istinaf sürerken tahliye talebi hakkında bölge adliye mahkemesi dosya üzerinden karar verir.
Ağır ceza mahkemesinde avukat zorunlu mu?
Zorunluluk mahkemenin adına değil, suçun alt sınırına ve kişinin durumuna bağlıdır. CMK’nin 150. maddesi müdafii bulunmayan şüpheli veya sanık çocuksa, kendini savunamayacak derecede malulse ya da sağır ve dilsizse istem aranmaksızın müdafi görevlendirilmesini öngörür. Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda da aynı kural uygulanır. Örneğin yağmanın temel hâlinde hapis cezası altı yıldan başladığı için müdafi zorunludur; rüşvette alt sınır dört yıl olduğundan dosya ağır cezada görülse de müdafi kural olarak sanığın istemi üzerine görevlendirilir.
Müdafinin zorunlu olduğu dosyalarda müdafiin duruşmada hazır bulunması şarttır; ancak müdafi mazeretsiz gelmez veya duruşmayı terk ederse duruşmaya devam edilebilir (CMK 188/1). Görevlendirilen müdafi duruşmaya gelmezse veya görevinden kaçınırsa mahkeme başka bir müdafi görevlendirilmesi için gereken işlemi yapar (CMK 151). Tutuklama istendiğinde ise şüpheli veya sanık, suçun ceza sınırı ne olursa olsun kendi seçtiği ya da baronun görevlendirdiği müdafiin yardımından yararlanır (CMK 101/3).
Mağdur veya suçtan zarar gören de alt sınırı beş yıldan fazla hapis gerektiren suçlarda vekili yoksa barodan avukat görevlendirilmesini isteyebilir (CMK 234 ve 239). Mağdur çocuk, sağır ve dilsiz veya kendini savunamayacak derecede akıl hastasıysa davaya katıldığında avukat görevlendirilmesi için istem aranmaz.
Ağır ceza duruşmasında kaç hâkim karar verir, dava ne kadar sürer?
Ağır ceza mahkemesi bir başkan ve iki üyeyle toplanır (5235 sayılı Kanun’un 9. maddesi); hüküm bu heyetçe verilir. İddianamenin kabulüyle kamu davası açılır ve iddianame çağrı kâğıdıyla birlikte sanığa tebliğ edilir. Tebliğ ile duruşma günü arasında en az bir hafta bulunmalıdır (CMK 176/4). Tanık dinletmek veya savunma delili toplatmak istiyorsanız bunun dilekçesini duruşmadan en az beş gün önce mahkeme başkanına verin (CMK 177).
Tutuklu olmayan sanığa gönderilen çağrı kâğıdında, mazeretsiz gelmezse zorla getirileceği yazılır (CMK 176/2). Sanık duruşmaya gitmezse bu ihtar uygulanabileceğinden, katılamayacağınız oturum için mazeretinizi belgesiyle önceden bildirin.
Kanunda ağır ceza davası için sabit bir süre yoktur. Süreyi tanıkların dinlenmesi, Adli Tıp veya bilirkişi raporu, dijital materyal incelemesi ve sanık sayısı belirler. Sanık tutukluysa yargılama sürse de yukarıdaki tutukluluk üst sınırları aşılamaz.
Ağır ceza mahkemesi kararına karşı istinaf ve temyiz nasıl yapılır?
CMK’nin 273. maddesine göre ceza davasında istinaf süresi, hükmün gerekçesiyle birlikte tebliğinden itibaren iki haftadır; başvuru hükmü veren mahkemeye dilekçe verilerek veya zabıt kâtibine beyanda bulunularak yapılır. Tutuklu sanık başvurusunu bulunduğu ceza infaz kurumunun müdürüne de yapabilir (CMK 263). On beş yıl ve daha fazla hapis cezasına ilişkin hükümler, kimse başvurmasa da bölge adliye mahkemesince re’sen incelenir (CMK 272/1).
Bölge adliye mahkemesi kararına karşı temyiz süresi de gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftadır (CMK 291). İlk derece mahkemesinin verdiği beş yıl veya daha az hapis cezasına ilişkin istinaf başvurusunun esastan reddi temyiz edilemez. On yıl veya daha az hapis gerektiren suçlarda beraat kararına ilişkin esastan ret kararı da kesindir (CMK 286/2). Beş yılı aşan hapis cezalarında bölge adliye mahkemesinin bozma dışındaki kararlarına karşı kural olarak temyiz yoluyla Yargıtay’a başvurulabilir.
Hüküm kesinleştikten sonra kanun yararına bozma ve yargılamanın yenilenmesi gibi olağanüstü yollara başvurulabilir. Kesinleşen hapis cezasında koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik tarihleri için infaz ve yatar hesaplama aracı ile ön hesap yapılabilir.
Ağır ceza dosyası için ilk görüşmede hangi belgeler gerekir?
Dosyanın aşamasını gösteren belgeler ilk değerlendirmenin temelidir. Elinizde varsa şunları hazırlayın:
- Size veya yakınınıza tebliğ edilen iddianame, çağrı kâğıdı ya da gerekçeli karar ve tebliğ zarfı.
- İfade veya sorgu tutanağı, yakalama, arama ve elkoyma tutanakları.
- Tutuklama veya adli kontrol kararı ile bunlara yapılmış itirazlar.
- Duruşma tarihi ve sanık tutukluysa bulunduğu ceza infaz kurumunun adı.
Kasten öldürme ve uyuşturucu ticareti gibi CMK’nin 153. maddesinde sayılan suçlarda, soruşturma evresinde müdafiin dosyayı incelemesi hâkim kararıyla kısıtlanabilir; bu kısıtlama kararına itiraz edilebilir. Kısıtlama, şüphelinin ifade tutanağını, bilirkişi raporlarını ve şüphelinin hazır bulunabileceği işlemlerin tutanaklarını kapsamaz; iddianame kabul edildikten sonra müdafi dosyanın tamamını inceler.
Avukatın baro kaydı Ankara Barosu levhası üzerinden doğrulanabilir. Beyhan Hukuk Bürosunun ofisi Çankaya’da, Kültür Mahallesi Mithatpaşa Caddesi No:71/4 adresindedir; iletişim bilgileri iletişim sayfasında yer alır.
Av. Muhammet Ali BEYHAN