
Ruhsatsız silah bulundurma cezası iki yıldan dört yıla kadar hapis ve 100 ile 500 gün adli para cezasıdır. 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun’un 13. maddesi bu cezayı satın alma, taşıma ve bulundurma fiillerinin hepsi için öngörür. Silahın evde mi, araçta mı bulunduğu, sayısı, niteliği ve mermi miktarı ceza aralığını değiştirir.
Ruhsatsız silah bulundurma cezası kaç yıl hapistir?
Kanunun 13. maddesinin birinci fıkrası, ruhsatsız ateşli silahı, mermiyi veya ana ya da balistik önemi haiz parçaları satın alan, taşıyan veya bulunduran kişiye iki yıldan dört yıla kadar hapis ve 100 günden 500 güne kadar adli para cezası verilmesini düzenler. Bulundurma ile taşıma aynı cezaya bağlıdır; silahın üzerinizde, araçta ya da başka bir yerde bulunması bu fıkra bakımından ceza aralığını ayırmaz.
Adli para cezasındaki “gün”, bir ceza miktarını değil hesap birimini ifade eder. Eski metindeki bir yıldan üç yıla hapis ve 30 günden 100 güne adli para cezası aralığı değiştirilmiştir; bu aralığı yazan kaynaklar güncel hükmü yansıtmaz. Fiilin işlendiği tarihte hangi metnin yürürlükte olduğu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 7. maddesindeki lehe kanun ilkesiyle belirlenir.
Silahla işlenen başka bir suç varsa ruhsatsız bulundurma buna ek olarak ayrıca gündeme gelebilir. Örneğin kişi ruhsatsız silahla birini tehdit etmişse tehdit suçu ayrıca soruşturulur; silahın kullanımı ise silahla tehdit suçundaki beraat kararı yazısında anlatılan nitelikli hâl bakımından da önem taşır.
Evde veya işyerinde tek silah bulundurmak daha az ceza gerektirir mi?
Evet, belirli şartlarda gerektirir. Kanunun 13. maddesinin üçüncü fıkrasına göre silah, 12. maddenin dördüncü fıkrasında sayılan silahlardan değilse, tek adetse ve mutat sayıdaki mermisiyle yalnızca ev veya işyerinde bulundurulmuşsa ceza bir yıldan üç yıla kadar hapis ve 100 günden 500 güne kadar adli para cezasıdır. Aynı silah evin dışında taşınırsa bu indirimli aralık uygulanmaz, birinci fıkra devreye girer.
Dördüncü fıkra pek az sayıda mermi veya parça için ayrı bir aralık getirir. Mahkeme sayıyı vahim bulmazsa ceza altı aya kadar hapis ve 30 günden 500 güne kadar adli para cezasıdır. Pek az sayının sınırını kanun rakamla belirtmez; bunu mahkeme, ele geçen mermi veya parça sayısını vahim bulup bulmamasına göre takdir eder.
Bu iki fıkradan hangisinin uygulanacağı, arama tutanağındaki ve bilirkişi raporundaki bilgilere bağlıdır. Silahın evde bulunduğunu, tek olduğunu ve mermi sayısını gösteren kayıtlar dosyada açıkça yer almalıdır.
Silah ve mermi sayısı vahim sayılırsa ceza ne kadar artar?
Vahim hâlde ceza beş yıldan sekiz yıla kadar hapis ve 500 günden 5000 güne kadar adli para cezasına çıkar. Kanunun 13. maddesinin ikinci fıkrası bunu iki durumda öngörür: silah 12. maddenin dördüncü fıkrasında sayılan silahlardan biriyse veya silah, mermi ya da parçaların sayısı ya da niteliği vahim sayılacak ölçüdeyse.
Dördüncü fıkradaki listede tüfek, tam otomatik silahlar ile dürbünlü, susturuculu veya hedef noktalayıcı aparat takılı tabancalar gibi silahlar yer alır. Vahimlik için kanun belirli bir silah ya da mermi sayısı vermez; sayı ve nitelik bakımından mahkeme takdir eder. Bu yüzden aynı yerde ele geçen silah adedi ve mermi miktarı, dosyadaki tutanak ve raporlarla tek tek ortaya konulmalıdır.
Miras kalan ruhsatsız silahta hapis mi, idari para cezası mı gündeme gelir?
Kanunun 13. maddesinin beşinci fıkrası, vefat, sağlık durumu, mahkûmiyet, müsadere, satın alma veya devir nedeniyle yapılan ruhsatlandırma ve ruhsat yenileme işlemlerinde kanundaki yükümlülüklere aykırı davranan kişi için 10.000 TL ile 25.000 TL arasında idari para cezası öngörür. Nakil izin belgesi almadan, bulundurma izni verilen silahını mesken veya işyeri değişikliği nedeniyle nakledenler için de aynı idari para cezası geçerlidir. Cezayı vermeye mülki idare amiri yetkilidir.
Bu hüküm miras kalan silahı ruhsatlandırma yükümlülüğüyle ilgilidir. Hapis cezasının mı, idari para cezasının mı gündeme geleceği, silahın ruhsat durumu ve yükümlülüğün yerine getirilip getirilmediği gibi dosyadaki olgulara göre belirlenir.
Mirasçı sıfatı veraset belgesiyle gösterilir; belgenin nasıl alınacağı mirasçılık belgesi ve veraset ilamı yazısında anlatılmıştır.
7533 ve 7593 sayılı Kanunlar ruhsatsız silah cezalarını nasıl değiştirdi?
7533 sayılı Kanun, 30 Kasım 2024 tarihli ve 32738 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Bu kanunla 6136 sayılı Kanun’un 13. maddesindeki ceza aralığı iki yıldan dört yıla ve 100 günden 500 güne çıkarılmış, ana ve balistik parçalar ile kuru sıkıdan dönüştürülen silahlar kapsama alınmış, beşinci fıkra ve ek fıkralarla idari para cezası ile nakil izin belgesi kuralları getirilmiştir. Aynı değişiklikle 12. maddenin dördüncü fıkrasına susturucu ve hedef noktalayıcı aparat da eklenmiştir.
7593 sayılı Kanun ise 18 Ağustos 2026 tarihli ve 33344 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Kanunla eklenen 13/A maddesi, silahı dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı biçimde muhafaza ederek çocuğun eline geçmesine neden olan kişiye bir yıldan üç yıla kadar hapis öngörür. Bu madde ayrı bir suçtur; ruhsatsız silah bulundurma suçunun cezasını değiştirmez ve ruhsatlı silahı kötü muhafaza eden kişiyi de ilgilendirebilir.
Her iki değişiklikte de yayım tarihi ile yürürlük tarihi ayrı kavramlardır; olay tarihi hangi metnin uygulanacağını belirler. Fiil eski tarihliyse lehe kanun karşılaştırması yapılır.
Ruhsatsız silah cezasında HAGB veya erteleme mümkün müdür?
Mümkün olabilir, ancak ceza iki yıla veya daha aşağıya inerse. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231. maddesi hükmolunan cezanın iki yıl veya daha az hapis ya da adli para cezası olması hâlinde hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına izin verir. Daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûmiyetin bulunmaması, kişinin yeniden suç işlemeyeceği kanaatinin oluşması ve zararın giderilmesi gerekir. Denetim süresi beş yıldır; HAGB kararında hapis cezası ayrıca ertelenemez.
Hapis cezasının ertelenmesi ise Türk Ceza Kanunu’nun 51. maddesinde düzenlenir: iki yıl veya daha az hapis cezası ertelenebilir; suç tarihinde on sekiz yaşını doldurmamış veya altmış beş yaşını bitirmiş kişiler için bu sınır üç yıldır. Ertelemeye ilişkin ayrıntılar hapis cezasının ertelenmesi yazısında anlatılmıştır.
Birinci fıkradaki alt sınır iki yıl olduğundan, 2-4 yıllık aralıkta bu seçenekler yalnızca mahkemenin uyguladığı ceza iki yıla inerse konuşulabilir. Üçüncü ve dördüncü fıkradaki aralıklar bu eşiğin altına inebildiği için bu iki fıkrada HAGB veya erteleme daha somut bir ihtimaldir. İndirim sebepleri ve takdir mahkemeye aittir; sonuç önceden bilinemez.
Ruhsatsız silah davasında seri muhakeme uygulanır mı, zamanaşımı kaç yıldır?
Seri muhakeme, kanunun 13. maddesindeki suçlardan yalnızca üçüncü fıkradaki suç için uygulanabilir. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 250. maddesi bu usulü 6136 sayılı Kanun bakımından 13. maddenin üçüncü fıkrası ile 15. maddenin birinci, ikinci ve üçüncü fıkralarındaki suçlara bırakır; birinci, ikinci ve dördüncü fıkradaki suçlar listede yoktur. Cumhuriyet savcısının teklifini şüpheli müdafii huzurunda kabul ederse ceza yarı oranında indirilir.
Dava zamanaşımı cezanın üst sınırına göre belirlenir. Türk Ceza Kanunu’nun 66. maddesine göre beş yıldan fazla olmayan hapis cezası gerektiren suçlarda süre sekiz yıl, beş yıldan fazla yirmi yıldan az hapis gerektiren suçlarda on beş yıldır. Birinci fıkradaki suçun üst sınırı dört yıl olduğundan süre sekiz yıl, ikinci fıkradaki suçun üst sınırı sekiz yıl olduğundan on beş yıldır. Zamanaşımının kesilmesi ve durması süreyi uzatabileceği için son tarihi her dosyada ayrıca hesaplamak gerekir.
Ruhsatsız silaha el konulur mu, müsadere kararı verilir mi?
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 54. maddesinin dördüncü fıkrası, üretimi, bulundurulması, kullanılması, taşınması, alım ve satımı suç oluşturan eşyanın müsadere edileceğini düzenler. Ruhsatsız bulundurma veya taşıma suçunun konusu olan silah ve mermi bu kapsamdadır; müsadere mahkemenin takdirine bırakılmış bir yetki olarak değil, kanunun emrettiği bir sonuç olarak karşınıza çıkar.
HAGB kararı verilse bile müsadere hükümleri saklıdır; Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231. maddesi bu istisnayı açıkça koyar. Silahın size ait olmadığını ileri sürecekseniz, bunu hükümden önce belgeyle ve beyanla mahkemeye bildirin; ancak bu savunmanın müsadere sonucunu değiştirip değiştirmeyeceği dosyaya göre belirlenir.
Ruhsatsız silah bulunduktan sonra arama hukuka uygun muydu, ilk adımlar nelerdir?
Arama, ancak yakalanabileceği veya suç delillerinin elde edilebileceği konusunda makul şüphe varsa yapılabilir. Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 119. maddesine göre konutta ve işyerinde arama hâkim kararıyla, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde ise Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle yapılır. Karar veya emirde fiil, yer ve geçerlilik süresi gösterilir, gece vakti konutta arama ise kanundaki istisnalar dışında yapılamaz.
Bu unsurlar eksikse bulunan silah dosyada duruyor olsa da aramanın hukuka uygunluğu tartışılır. Hukuka aykırı elde edilen delillerin akıbeti hukuka aykırı arama ve delil yazısında ayrıca ele alınmıştır.
İlk günde şunlara bakın:
- İfade vermeden önce müdafi talep edin ve ifadenizin arama tutanağıyla uyumlu olduğundan emin olun.
- Arama kararının veya yazılı emrin kim tarafından, hangi yer ve süre için verildiğini öğrenin.
- Silah ve mermi sayısını, niteliğini ve bulunduğu yeri tutanaktan kontrol edin.
- Varsa bilirkişi raporunun silah ve mermiye ilişkin tespitlerini tutanakla karşılaştırın.
- El koyma tutanağındaki eşya listesinin, fiilen ele geçenlerle örtüşüp örtüşmediğini karşılaştırın.
Silah suçlarında ceza aralığı, indirim ihtimali ve müsadere birlikte sonucu belirler; dosyanın incelenmesi için Ankara ceza avukatı ile iletişime geçilebilir.
Av. Muhammet Ali BEYHAN
Bu konuda sorunuz mu var?
Bu yazının konusuyla ilgili genel nitelikteki sorunuzu aşağıdaki formdan iletebilirsiniz. Sorular yayımlanmadan önce incelenir; yalnız yanıtlanan sorular bu bölümde görünür.
