Kask Takmayan Motosikletli Tazminat Alabilir mi? 2026

Kask takmayan motosikletli tazminat alabilir mi?

Kask takmayan motosikletli tazminat hakkını kendiliğinden kaybetmez; kasksızlık hâkimin tazminattan indirim yapmasına yol açabilir. Sigorta şirketi veya karşı sürücü bu gerekçeyle ödemeyi tamamen reddettiyse itiraz edilebilir, çünkü kanun hâkime tazminatı azaltma yetkisi verir ve tamamen kaldırma ihtimalini de aynı yetkinin içinde sayar.

Uygulamada tam hak kaybı değil, kısmi indirim tartışılır. İndirimin yapılıp yapılmayacağı, yaralanmanın kaskın koruduğu bölgede olup olmadığına bağlıdır. Genel çerçeve trafik kazası tazminat davası kurallarıyla belirlenir; bu yazı yalnızca kask savunmasını ele alır.

Kask takmamak tazminattan hangi kanun maddesiyle indirim sebebi sayılır, 2026’da ne değişti?

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 52. maddesi, zarar görenin zararın doğmasında veya artmasında etkili olması hâlinde hâkime tazminatı indirme ya da tamamen kaldırma yetkisi tanır. Kasksızlık bu hükmün altında müterafik kusur olarak ileri sürülür. Aynı mantık otomobilde emniyet kemeri müterafik kusuru bakımından da işler.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 78. maddesi motosiklet sürücüsü ve yolcuları için koruma başlığı ile koruma gözlüğünün usulüne uygun kullanılmasını öngörür. Madde, 7574 sayılı Kanun’un 26. maddesiyle başlığı ile birlikte değiştirilmiştir.

7574 sayılı Kanun 12 Şubat 2026’da kabul edilmiş, 27 Şubat 2026 tarihli ve 33181 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Kask maddesini değiştiren hüküm yayım tarihinde yürürlüğe girmiştir; kanunun yalnızca 1 Ocak 2027’de yürürlüğe girecek 28. maddesi elektrikli skuterle ilgilidir. Kaza 27 Şubat 2026’dan önce olduysa, kaza tarihinde yürürlükte olan metin esas alınır; bu nedenle kaza tarihini dilekçede ve itirazda açıkça belirtin.

Kasksızlıkta tazminat ne zaman yüzde 20 azalır, hangi yaralanmalarda azalmaz?

Yüzde 20 oranı kanunda yazılı değildir; uygulamada sıkça kullanılan bir orandır ve hâkim Türk Borçlar Kanunu’nun verdiği takdir yetkisiyle belirler. Oran, kasksızlıkla zarar arasında illiyet bağı kurulabildiğinde gündeme gelir: kaskın koruyacağı baş ve yüz bölgesindeki yaralanma, kasksızlıkla artmış sayılır.

Yaralanma bölgesine göre karar mantığı şöyle ayrılır:

• Kafatası, beyin, çene, yüz veya diş yaralanması varsa kaskın koruma alanındadır; indirim tartışması ciddi biçimde gündeme gelir.
• Omuz, kol, dirsek, bacak veya gövde yaralanması varsa kask zararı azaltmayacağı için indirim için illiyet bağı kurulamaz.
• Hem baş-yüz hem başka bölge yaralanması varsa, kalıcı iş göremezlik oranının hangi yaralanmadan kaynaklandığı belirleyicidir.

Bu nedenle maluliyet raporunda yaralanmanın bölgesi ve oranın kaynağı açıkça yazılmalıdır. Rapor sizin aleyhinize hazırlanmışsa maluliyet raporuna itiraz yoluyla bu ayrımın yeniden incelenmesi istenebilir.

Kask takılı ama usulüne uygun değilse kasksız sayılır mı?

Evet, kanun metni bunu öngörür: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 78. maddesine göre koruma başlığını usulüne uygun kullanmayanlar, kullanmamış sayılır. Kask başta olsa bile kayışı bağlanmamış veya kafayı koruyacak biçimde takılmamışsa karşı taraf kasksızlık savunmasını ileri sürebilir.

Usulüne uygunluğun hangi ayrıntıları kapsadığı kaskın niteliğine ve olay delillerine bağlıdır. Kaza yerindeki fotoğraflar, kaskın kaza sonrası durumu ve tanık anlatımı bu tartışmada belirleyici olur.

Kasksızlık iddiasını kim ispatlar, hangi deliller önemlidir?

Kasksızlığı ve bunun zararı artırdığını ileri süren taraf, yani çoğunlukla sigorta şirketi veya karşı sürücü, iddiasını delille göstermelidir. Mağdur ise yaralanmanın kaskın koruma alanı dışında olduğunu gösteren belgelerle karşı çıkar.

Tartışmada şu deliller öne çıkar:

• Kaza tutanağı ve olay yeri fotoğrafları, kaskın kazada nerede bulunduğunu gösterir.
• Hastane kayıtları ve sağlık raporu, yaralanmanın bölgesini ve türünü belirler.
• Tanık beyanları, kaskın takılı olup olmadığını ve nasıl takıldığını anlatır.
• Bilirkişi veya Adli Tıp raporu, kasksızlığın zararı artırıp artırmadığını teknik olarak değerlendirir.

Kask taktığınızı gösteren fotoğraf veya kamera kaydı varsa, bunları ilk başvuru dilekçesine ekleyin.

Yüzde 20 kask indirimi tazminat tutarını ne kadar düşürür, örnek hesap nasıl yapılır?

Yüzde 20 indirim, hâkimin hesapladığı tazminat tutarına uygulanan bir orandır. Örneğin bilirkişi kalıcı maluliyet tazminatını varsayımsal olarak 1.000.000 TL hesapladı ve mahkeme kasksızlık nedeniyle yüzde 20 indirim yaptı. Bu rakamlar yalnızca anlatım içindir ve gerçek bir dosyaya ait değildir.

• İndirimsiz tutar 1.000.000 TL olur.
• İndirim 200.000 TL eder.
• Ödenecek tutar 800.000 TL kalır.

Gerçek tutar, bilirkişi raporundaki kusur oranına, maluliyet oranına ve kazanın tarihine bağlıdır. Kendi dosyanızdaki rakamları yaralanmalı trafik kazası tazminat hesaplama aracıyla görebilirsiniz; araç yalnızca ön fikir verir.

Sigorta şirketi kask gerekçesiyle indirim yaparsa nereye başvurulur?

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 97. maddesi, zarar görenin zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde dava açmadan önce sigorta kuruluşuna yazılı başvurmasını ister. Kuruluş başvuruya 15 gün içinde cevap vermezse veya cevabı talebi karşılamazsa dava açılabilir ya da 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu çerçevesinde tahkime başvurulabilir.

Sigorta kask gerekçesiyle kesinti yaptıysa başvurunuzda yaralanma bölgesini ve kaskın takılı olduğunu gösteren belgeleri, maluliyet raporunu ve ödeme yazısını sunun. Tahkimde itiraz süresi ve parasal sınırlar bulunduğu için bu ayrıntıları sigorta tahkim kararına itiraz kapsamında ayrıca kontrol edin.

Motosiklet kullanımı iş gereği ise, örneğin kurye olarak çalışırken kaza olduysa, süreç motorlu kurye trafik kazası tazminat davası bakımından farklı işleyebilir. Kasksızlık itirazına karşı dosya hazırlığı Ankara trafik kazası avukatı çalışma alanına girer.

Kask tartışması olan motosiklet kazasında tazminat davası için zamanaşımı ne kadardır?

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 109. maddesi, motorlu araç kazasından doğan maddi tazminat taleplerini, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrenmeden itibaren iki yılda, her hâlde kaza gününden itibaren on yılda zamanaşımına uğratır. Fiil ceza kanununda daha uzun bir zamanaşımına bağlıysa o süre uygulanır.

Zamanaşımı tazminat yükümlüsüne karşı kesilirse sigortacıya karşı da kesilmiş sayılır. Kasksızlık savunması bu süreleri değiştirmez; indirim tartışması dava veya tahkimde esasta incelenir. Sürelerin ayrıntılı hesabı trafik kazasında zamanaşımı kurallarına göre yapılır.

Av. Muhammet Ali BEYHAN