Dava harcı hesaplama üç kalemle yapılır: dava açılırken yatırılan başvurma harcı, nispi harcın dörtte biri olan peşin harç ve karardan sonra ödenen bakiye harç. Ölüm ve yaralanma sebebiyle açılan tazminat davasında peşin oran dörtte bir değil yirmide birdir. Gider avansı harç sayılmaz; ayrıca yatırılır.
Dava harcını ve vekâlet ücretini hesaplama aracıyla nasıl bulursunuz?
Aşağıdaki araç; 2026 Harçlar Tarifesi, gider avansı tarifesi ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’ne göre dava açılırken ödenecek tutarları ve davanın kaybedilmesi hâlinde karşı tarafa ödenebilecek yasal asgari vekâlet ücretini yaklaşık olarak hesaplar. Sonuç bilgilendirme amaçlıdır; kesin tutarı mahkeme belirler.
Hesaplama aracı yükleniyor…
Dava harcı hesaplama nasıl yapılır, hangi kalemler ödenir?
Önce davanın konusunun belli bir değeri olup olmadığına bakın. Değeri belli olmayan işlemlerde maktu harç alınır; 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 27. maddesi maktu harçların ilgili işlemden önce peşin ödenmesini öngörür. Konusu belli değerli davalarda ise karar ve ilam harcı nispidir ve hüküm altına alınan değer üzerinden hesaplanır.
Hesap şu sırayla ilerler:
- Dilekçeyle birlikte mahkemeye göre değişen başvurma harcı yatırılır.
- Talep tutarına nispi oran uygulanır ve toplam karar harcı bulunur.
- Bu tutarın dörtte biri, ölüm ve cismani zarar tazminatında yirmide biri dava açılırken peşin yatırılır.
- Kalan bakiye harç, karar çıktıktan sonra ödenir.
Peşin harç dilekçede gösterilen değere göre yatırılır; ödenecek toplamı dava açılırken mahkeme veznesinden teyit edin.
Başvurma harcı 2026’da ne kadar, hangi mahkemede kaç TL?
1 Ocak 2026’dan itibaren başvurma harcı sulh hukuk mahkemelerinde 335,20 TL, asliye mahkemelerinde 732,00 TL’dir. Bu tutarlar, 31 Aralık 2025 tarihli ve 33124 (5. Mükerrer) sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 98 Seri No’lu Harçlar Kanunu Genel Tebliği ile belirlenmiş ve Harçlar Kanunu’nun (1) sayılı tarifesine işlenmiştir.
Tebliğ 31 Aralık 2025’te yayımlanmış, tutarlar 1 Ocak 2026’dan itibaren uygulanmaktadır; iki tarih birbirine karıştırılmamalıdır. Maktu harçlar her yıl yeniden belirlendiği için 2027 tutarları yılbaşında değişecektir. Dava açacağınız tarihte vezneden güncel tutarı teyit edin. Maktu karar ve ilam harcı da 2026 için 732,00 TL’dir.
Nispi harç nedir, binde 68,31 üzerinden peşin harç nasıl bulunur?
Nispi harç, konusu belli bir değerle ilgili davada hüküm altına alınan değer üzerinden alınan karar ve ilam harcıdır; Harçlar Kanunu’nun (1) sayılı tarifesinde oranı binde 68,31’dir. 492 sayılı Kanun’un 28. maddesi bunun dörtte birinin peşin, kalanının karar tebliğinden sonra ödenmesini düzenler.
Formül basittir: talep tutarı × 0,06831 toplam harcı, bu sonucun dörtte biri peşin harcı verir. Örneğin 200.000 TL’lik bir alacak davasında toplam harç 13.662 TL, peşin harç 3.415,50 TL olur. 1.000.000 TL’lik talepte toplam harç 68.310 TL, peşin harç 17.077,50 TL’dir. İtirazın iptali davası gibi alacak davalarında hesap aynı biçimde yapılır.
Peşin ödenen tutar bakiyeden düşer. İkinci örnekte 1.000.000 TL’lik talep tamamen kabul edilirse bakiye harç 51.232,50 TL olur.
Ölüm ve yaralanmalı tazminat davasında peşin harç neden yirmide bir alınır?
Ölüm ve cismani zarar sebebiyle açılan maddi ve manevi tazminat davalarında peşin oran yirmide birdir; bu kural Harçlar Kanunu’nun 28. maddesinde yer alır. Toplam harç değişmez, yalnızca peşin ödenen kısım küçülür ve fark bakiye harca kalır.
Aynı 1.000.000 TL’lik talepte toplam nispi harç yine 68.310 TL’dir. Peşin harç dörtte bir ile 17.077,50 TL iken yirmide bir ile 3.415,50 TL olur; bakiye harç da buna göre 64.894,50 TL’ye çıkar. 200.000 TL’lik talepte peşin harç yirmide bir ile 683,10 TL’dir.
İstisna yalnızca ölüm ve cismani zarar tazminatı içindir. Araç değer kaybı gibi salt maddi hasar davaları bu kapsamda değildir ve genel kurala göre dörtte bir peşin harç yatırılır. Trafik kazasında yaralanma veya ölüm varsa trafik kazası tazminat davası kapsamında istenen maddi ve manevi tazminat için yirmide bir uygulanır. Talep tutarını belirlemek için yaralanmalı trafik kazası tazminat hesaplama ve destekten yoksun kalma tazminatı yazıları yöntemi anlatır.
Bakiye harç ne zaman ödenir, ödenmezse dava ve icra durur mu?
Bakiye harç, kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir. Kanun, ödenmemesinin hükmün tebliğine, takibe konulmasına ve kanun yollarına başvurulmasına engel olmadığını belirtir.
Peşin yatırılan harç gerekenden fazla çıkarsa, 492 sayılı Kanun’un 31. maddesi fazlalığın istek üzerine iade edilmesini öngörür. Harcı ödemesi gereken taraf ödemezse diğer taraf ödeyerek işlemin devamını sağlayabilir; bu imkânı 32. madde düzenler.
Dava değeri artarsa, feragat veya sulh olursa harç ne olur?
Yargılama sırasında tespit edilen değer dava dilekçesindeki değerden fazlaysa, noksan değer üzerinden peşin harç tamamlanmadıkça sonraki celseye devam edilmez. Bu kural 492 sayılı Kanun’un 30. maddesindedir. Islah da tahkikatın sona ermesine kadar yapılabildiğinden (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 177. maddesi), talebi artırmayı düşünen davacı eksik harcı o aşamada tamamlamaya hazır olmalıdır.
Davadan feragat, davayı kabul veya sulh ilk celsede gerçekleşirse karar ve ilam harcının üçte biri, sonraki aşamada gerçekleşirse üçte ikisi alınır; bu oranlar Kanun’un 22. maddesinde düzenlenir. Örneğin 200.000 TL’lik dava ilk celsede sulhla biterse toplam 13.662 TL’nin üçte biri esas alınır.
Harç ile gider avansı aynı mıdır, tüketici davasında harç yatırılır mı?
Hayır, harç ile gider avansı ayrı kalemlerdir ve ikisi de dava açılırken aranır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 120. maddesi, davacının yargılama harçlarıyla birlikte Adalet Bakanlığınca her yıl çıkarılan gider avansı tarifesindeki tutarı da dava açarken veznesine yatırmasını ister. Avans yetmezse mahkeme iki haftalık kesin süre verir; yatırılması gereken gider avansının yatırılmış olması ise Kanun’un 114. maddesinin birinci fıkrasının (g) bendine göre dava şartıdır. Gider avansının güncel tutarını mahkeme veznesinden öğrenin.
Dava açmadan önce şu ayrımı yapın: başvurma harcı ve peşin harç Harçlar Kanunu’ndan, gider avansı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’ndan gelir; vekâlet ücreti ise bunların hiçbiri değildir ve asgari avukatlık vekâlet ücreti tarifesine göre belirlenir. Tapu devrinde alınan harç da ayrı bir kalemdir; onun hesabı için tapu harcı hesaplama yazısına bakılır.
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 73. maddesinin ikinci fıkrası, tüketici mahkemeleri önünde Bakanlık, tüketiciler ve tüketici örgütleri tarafından açılan davaların Harçlar Kanunu’ndaki harçlardan muaf olduğunu belirtir. Sıfır aracın ayıplı çıkması nedeniyle tüketici sıfatıyla açılan davada bu muafiyet dikkate alınır; gider avansı ise ayrıca gündeme gelir.
Hesaplama yöntemini kendi dosyanıza uygulamak için hesaplama araçları sayfasındaki diğer araçlardan yararlanabilir, trafik kazasına bağlı bir dava planlıyorsanız Ankara trafik kazası avukatı sayfasındaki bilgileri inceleyebilirsiniz.
Av. Muhammet Ali BEYHAN
Bu konuda sorunuz mu var?
Bu yazının konusuyla ilgili genel nitelikteki sorunuzu aşağıdaki formdan iletebilirsiniz. Sorular yayımlanmadan önce incelenir; yalnız yanıtlanan sorular bu bölümde görünür.