Alo Adalet 135, Adalet Bakanlığı’nın 5 yılı aşan dava ve 3 yılı aşan soruşturma dosyalarındaki gecikmeyi bildirmek için açtığı başvuru hattıdır. Başvuruyu dosyanın tarafı veya dosyadan doğrudan etkilenen kişi yapar ve dosyanın hâlen sürmesi gerekir. Hat kararın içeriğini incelemez; Anayasa Mahkemesi ve Tazminat Komisyonu başvurularının sürelerini de durdurmaz.
Alo Adalet 135 hattı nedir, ne işe yarar?
Alo Adalet 135, uzayan yargılama ve soruşturmalardaki gecikmeyi Adalet Bakanlığının hattı üzerinden bildirmenizi sağlayan idari bir başvuru kanalıdır. Bakanlığın Bilgi İşlem Genel Müdürlüğü, hattın 1 Eylül 2026’da hizmete sunulduğunu duyurmuştur. Amaç, yargılamaların makul sürede sonuçlanmasına katkı sağlamak ve uzayan dosyalarla ilgili başvuruları doğrudan almaktır.
Başvuruları adliyelerdeki Yargı Hizmetlerinin Etkinliği Büroları inceler. Bu bürolar, Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun 18 Şubat 2026 tarihli ve 2026/280 sayılı kararı ile Adalet Bakanı’nın 30 Temmuz 2026 tarihli oluruyla kurulmuştur. Büroların görev ve işleyişi, Hâkimler ve Savcılar Kurulunun 19 Ağustos 2026’da yayımlanan Yargı Hizmetlerinin Etkinliği Büroları Rehberi’nde düzenlenir.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 141. maddesi, davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılmasını yargının görevi sayar. Rehber, büroların amacını bu kurala, Anayasa’nın 36. maddesindeki adil yargılanma hakkına ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 6. maddesindeki makul sürede yargılanma hakkına bağlar.
Alo 135 hangi illerde ve hangi dosyalar için geçerli?
Hat 1 Eylül 2026’da ilk etapta Ankara Batı, İzmir ve Kayseri adliyelerinde pilot olarak başlamıştır. Adalet Bakanı 10 Eylül 2026’daki açıklamasında uygulamanın ekim ayında Türkiye geneline yayılacağını belirtmiştir. Bakanlığın tanıtım sayfası hattın mesai saatleri içinde ülke genelinde hizmet verdiğini yazar. Kapsamın bütün adliyelere genişletildiğine ilişkin ayrı bir resmî duyuru ise 14 Ekim 2026 itibarıyla Bakanlığın internet sitelerinde yer almamaktadır.
Başvuru için davanın 5 yılı, soruşturmanın 3 yılı aşmış olması ve dosyanın hâlen sürmesi gerekir. Bu süreleri aşmayan dosyalara ilişkin başvurular işleme alınmaz. Rehber, başvurunun kesinleşmemiş bir yargılama sürecine ilişkin olmasını da arar; kesinleşmiş bir dosya için yapılan başvuru değerlendirmeye alınmaz ve sonuç başvuru sahibine bildirilir.
Resmî metinler sürenin hangi tarihten sayılacağını ayrıca açıklamaz. Rehber’deki örnek başvuru formu dosyanın açılış tarihini ve biliniyorsa dosyadaki son işlem tarihini ister; bu tarihleri UYAP kayıtlarından önceden belirleyin. Ceza dosyasında soruşturma evresi iddianamenin kabulüne kadar sürer; kabulle kovuşturma evresi başlar ve dosya mahkemede görülür.
Resmî metinler dava türü ayırmaz; Rehber idari yargılama süreçlerini de anar. Bürolar, ilk derece adalet komisyonları ile bölge adliye ve bölge idare mahkemesi adalet komisyonları bünyesinde kurulur.
Alo 135’e kimler başvurabilir, avukat başvuru yapabilir mi?
Dosyanın tarafı olan ve dosyadan doğrudan etkilenen kişiler başvurabilir. Rehber’deki örnek formda “Davacı / Mağdur /Müşteki” ve “Davalı / Şüpheli / Sanık” iki ayrı seçenek olarak yer alır; ayrıca “Vekil / Avukat” ve “Diğer” seçenekleri bulunur. Ceza dosyasında hem şikâyetçi olan kişi hem de hakkında soruşturma yürütülen kişi gecikmeyi bildirebilir.
Rehber’in ön şartları, başvurunun taraf, doğrudan etkilenen kişi veya vekili tarafından yapılmasını kabul eder. Formda vekilin adı ve baro sicil numarası için de alan vardır; avukat adliyedeki büroya yazılı başvuru yapabilir. Telefonla başvuruda ise arayanın T.C. kimlik numarası tuşlanır ve kimlik GSM hattı üzerinden doğrulanır. Avukatın müvekkili adına 135’i arayıp arayamayacağı resmî metinlerde açıkça yazılı değildir.
Bakanlığın sitesi kısıtlıların yaptığı başvuruların işleme alınmadığını belirtir. Rehber bu hâli, akıl hastalığı nedeniyle vesayet altına alınanların ve henüz vesayet altına alınmamış olsa da bu hastalığı sağlık kurulu raporuyla belirlenenlerin yaptığı başvurular olarak düzenler. Formdaki vekil alanı yasal temsilciyi de kapsar.
Alo Adalet 135 başvurusu nasıl yapılır, hangi bilgiler gerekir?
Başvuru üç kanaldan yapılır: 135 numaralı hat, UYAP Vatandaş Portalı ve adliyedeki Yargı Hizmetlerinin Etkinliği Bürosuna yazılı başvuru. UYAP Vatandaş Portalı kanalını Bakanlık 3 Ekim 2026’da duyurmuştur. Rehber, telefonla ve yazılı yapılan başvuruların aynı esaslara göre incelendiğini belirtir.
Hattı aramadan önce şu bilgileri hazırlayın:
- BTK kayıtlarında adınıza kayıtlı ya da UYAP Vatandaş Portalı üzerinden doğrulayıp kaydettiğiniz telefon numarası.
- T.C. kimlik numaranız.
- Dosyanın bulunduğu mahkemenin veya savcılığın adı.
- Dosyanın esas veya soruşturma numarası.
Görüşme kimlik doğrulamasıyla başlar; ardından başvurunun dava dosyasına mı soruşturma dosyasına mı ilişkin olduğu ve dosya bilgileri sorulur. Gecikmeye ilişkin anlatımınızı yapay zekâ destekli sesli yanıt sistemi alır, özetler ve onayınızı ister. Görüşme tamamlanamazsa ya da canlı operatörle devam etmek isterseniz başvuru operatöre aktarılır.
Anlatımda gecikmenin nerede biriktiğini somut olarak gösterin. Örneğin iki yıldır bilirkişi raporu beklenen bir tazminat davasında raporun istendiği tarih, son duruşma tarihi ve ertelemelerin nedeni gecikmenin kaynağını gösterir. Yazılı formda ayrıca daha önce başka bir kuruma başvurulup başvurulmadığı ve ek belge sunulup sunulmadığı sorulur.
Başvurudan sonra ne olur, sonuç nasıl takip edilir?
Başvuru kayda alınır ve bilgilendirme mesajı “UYAP SMS” başlığıyla gönderilir; Bakanlık bu başlık dışındaki mesajların dikkate alınmamasını ister. Büro önce ön şartları inceler, sonra dosyanın aşamasını, bekleme süresini ve hedef süreye uyumunu UYAP kayıtları ve istatistiki veriler üzerinden değerlendirir.
Gecikme idari, yapısal veya iş yüküne bağlı bir nedenden kaynaklanıyorsa büro ilgili mahkeme, başsavcılık ve diğer birimlerle iletişim kurar. Yerel sorunlarda mahallinde çözüm üretilir; kurumlar arası iş birliği gereken konularda koordinasyon sağlanır. Rehber, büro faaliyetlerinin teftiş, denetim veya soruşturma niteliği taşımadığını ve büro raporlarının hâkim ve savcıların disiplin ve sicil değerlendirmelerine esas alınmadığını yazar.
Dava dosyasına ilişkin başvurunun aşamalarını ve sonucunu UYAP Vatandaş Portalı üzerinden izleyebilirsiniz; sonuç ayrıca SMS ile bildirilir. Soruşturma dosyalarında gizlilik nedeniyle bilgilendirme yapılmaz.
Alo 135 mahkeme kararını değiştirir mi, hangi başvurular işleme alınmaz?
Hayır. Hat mahkeme kararlarının içeriğine veya hukuka uygunluğuna yönelik şikâyetleri incelemez; Rehber de büroların soruşturma ve yargılamanın içeriğine müdahale etmeden çalıştığını belirtir. Kararın hukuka aykırı olduğunu düşünüyorsanız yol, kanunda gösterilen kanun yoludur; ceza davasında bu yol istinaf başvurusu veya temyiz başvurusudur ve bunların kendi süreleri vardır.
Rehber’e göre şu başvurular işleme konulmaz:
- Yargı yetkisi ve takdiri kapsamında kalan konulara ilişkin başvurular.
- Hâkim ve Cumhuriyet savcıları hakkında yalnızca şikâyet içeren başvurular.
- Somut bilgi veya belge içermeyen ya da genel nitelikteki başvurular.
- Daha önceki başvurularla aynı nitelikteki talepler.
Bakanlığın sitesi de aynı dosyayla ilgili süreci devam eden bir başvuru varken yapılan yeni başvurunun işleme alınmadığını belirtir. İşleme alınmayan dava başvurularında başvuru sahibine SMS ile bilgi verilir.
Alo 135 başvurusu Anayasa Mahkemesi ve Tazminat Komisyonu sürelerini durdurur mu?
Hayır. Bakanlığın yasal uyarısına ve Rehber’e göre 135 başvurusu, Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru ve Tazminat Komisyonu müracaatı için tüketilmesi zorunlu bir idari yol değildir. 135’e başvurmuş olmanız bu başvuruların sürelerini de durdurmaz.
6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 45. maddesi, bireysel başvurudan önce kanunda öngörülen idari ve yargısal başvuru yollarının tamamının tüketilmesini şart koşar. Kanun’un 47. maddesine göre bireysel başvuru, başvuru yollarının tüketildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılır.
Yargılamanın makul sürede bitmediği iddiası için kanunda öngörülen yol iki aşamalıdır. 6384 sayılı Tazminat Komisyonunun Görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Kanun’un 2. maddesi makul süre iddiasıyla Komisyona müracaat imkânını, 7. maddesi ise Komisyon kararına karşı Ankara Bölge İdare Mahkemesine itirazı düzenler.
Uzayan yargılama için Tazminat Komisyonundan nasıl tazminat istenir?
6384 sayılı Kanun’un 2. maddesi, ceza soruşturma ve kovuşturmaları ile özel hukuk ve idare hukuku yargılamalarının makul sürede sonuçlandırılmadığı iddiasıyla Komisyondan manevi tazminat istenmesine imkân tanır. Bu yol 2 Mart 2024 tarihli ve 7499 sayılı Kanun’la eklenmiş, 12 Mart 2024’te yürürlüğe girmiştir. İdari nitelikteki soruşturmalardan kaynaklanan başvurular kapsam dışıdır.
Kanun’un 5/A maddesine göre müracaat, soruşturma, kovuşturma veya yargılama sürerken ya da en geç kesin kararın öğrenilmesinden itibaren bir ay içinde yapılır. Haklı bir mazeret nedeniyle süreyi kaçıran kişi, mazeretin kalktığı tarihten itibaren on beş gün içinde ve mazeretini belgeleyerek müracaat edebilir. Kanun bu yol için asgari bir yargılama süresi öngörmez; 135’teki 5 ve 3 yıllık eşikler Komisyon müracaatında aranmaz. Sürenin makul olup olmadığına Komisyon, Anayasa Mahkemesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin emsal kararlarını gözeterek karar verir.
Dilekçede açık kimlik ve adres, zarara uğranılan işlem ile zararın niteliği ve niceliği yazılır, belgeleri eklenir. Müracaat Cumhuriyet başsavcılığı aracılığıyla veya elektronik ortamda da yapılabilir; işlemler harçtan, kâğıtlar damga vergisinden müstesnadır. Dilekçe eksikse Komisyon bir ay süre verir ve süresinde tamamlanmayan müracaatı reddeder.
Komisyon kararına karşı tebliğden itibaren on beş gün içinde, Komisyon aracılığıyla Ankara Bölge İdare Mahkemesine itiraz edilir; itiraz üzerine verilen karar kesindir. Ödenmesine karar verilen tazminatı Bakanlık, karar kesinleştikten sonra üç ay içinde öder. Kanun’un 8. maddesine göre Komisyonun kesinleşen kararı ilgili mahkemeye veya mercie gönderilir; müracaata konu işlem henüz sonuçlanmamışsa bu merci işlemi ivedilikle sonuçlandırır.
Aynı Komisyon, gözaltı ve tutuklama gibi tedbirlerden doğan koruma tedbiri tazminatı istemlerinin bir bölümüne de bakar. Uzayan bir ceza dosyasında tutuklu bulunan kişi için gecikme başvurusu tahliye talebinin yerini tutmaz; 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 104. maddesi soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında salıverilme istenebileceğini düzenler, tutuklama kararına itiraz ise ayrı bir yoldur.
Gecikmenin kaynağı çoğu zaman dosyadaki son işlem tarihinden, bekleyen bilirkişi raporundan veya cevabı gelmeyen talimat yazısından anlaşılır. Bu tarihler hem 135 başvurusunun hem de Komisyon dilekçesinin içeriğini oluşturur; ceza dosyalarında müdafi veya vekil olarak çalışan Ankara ceza avukatı bunları UYAP üzerinden dosyadan belgeleyebilir.
Av. Muhammet Ali BEYHAN
Bu konuda sorunuz mu var?
Bu yazının konusuyla ilgili genel nitelikteki sorunuzu aşağıdaki formdan iletebilirsiniz. Sorular yayımlanmadan önce incelenir; yalnız yanıtlanan sorular bu bölümde görünür.