Tahliye kararı çıktı kiracı çıkmıyorsa kararı icra dairesine vererek ilamlı icra yoluyla tahliye isteyin; kilidi değiştirmek veya eşyaları çıkarmak ev sahibinin yetkisinde değildir. İcra müdürü kiracıya yedi gün süre verir, süre dolunca taşınmaz zorla boşaltılır. Karar mahkemeden mi icra mahkemesinden mi çıktığına göre kesinleşme ve icranın geri bırakılması konusu değişir.
Tahliye kararı çıktı kiracı çıkmıyorsa ne yapılır?
Yol sırayla şöyledir: karar icra dairesine verilir, icra müdürü kiracıya icra emri tebliğ eder, yedi günlük süre geçerse zorla tahliye yapılır. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 26. maddesi, taşınmazın tahliyesine ilişkin ilam icra dairesine verildiğinde icra müdürünün borçluya icra emri göndererek yedi gün içinde taşınmazı teslim etmesini emredeceğini düzenler. Emre uyulmazsa ilamın hükmü zorla icra olunur.
Kiracının direnmesi, ev sahibine kendi başına harekete geçme yetkisi vermez. Fiili tahliye yetkisi icra müdürlüğündedir. Kiracının istinaf yoluna gitmesi de icrayı kendiliğinden durdurmaz; durdurma için ayrıca icra mahkemesinden karar gerekir. Dava sebepleri ve tahliye davasının kendisi için kiracı nasıl tahliye edilir yazısına bakılabilir; bu yazı kararın verildiği andan sonrasını anlatır.
Tahliye ilamı için ilamlı icra takibi nerede açılır?
İlamların icrası her icra dairesinden istenebilir; takibin yetkili daireye bağlı olması gerekmez. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 34. maddesi bu yetkiyi verir, 35. maddesi ise takibin ilamın icra dairesine verilmesiyle başladığını söyler. Başka bir deyişle takip, tahliye ilamının icra dairesine verilmesiyle başlar.
İlamlı takibin genel işleyişi ilamlı icra takibi yazısında ayrıca anlatılır. Kira alacağı da isteniyorsa o kısım karar öncesi takip yollarından ayrılır.
Tahliye emri nedir, kiracıya kaç gün süre verilir?
Tahliye emri, icra müdürünün kiracıya gönderdiği ve taşınmazı yedi gün içinde teslim etmesini isteyen icra emridir. Emir, icranın geri bırakılması kararı getirilmedikçe cebri icraya devam edileceğini de bildirir. Süre emrin tebliğinden sonra işler ve süre içinde teslim yapılmazsa ilam zorla icra olunur.
Yedi gün, mahkemeden alınmış ilamın icrasına özgü süredir. Kira borcuna dayalı ilamsız takipte ise ihtarlı ödeme emri gönderilir ve tahliye kararını icra mahkemesi verir; bu yol karar öncesi aşamadır. Karar öncesi yol için kira alacağı icra takibi ve tahliye davası yazısı ayrı bir anlatım içerir.
Tahliye kararı kesinleşmeden icraya konulabilir mi?
Karar türüne göre cevap değişir. İcra mahkemesinin verdiği tahliye kararında kanun kesinleşmeyi aramaz; yalnız kararın kiracıya tefhimi veya tebliği tarihinden itibaren on günün geçmesini ister. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 269/c maddesi bu düzeni içerir ve borçlunun 36. maddedeki icranın geri bırakılması imkânından yararlanabileceğini de belirtir.
Mahkemenin verdiği tahliye ilamında ise İcra ve İflas Kanunu’nun 24, 32 ve 36. maddeleri birlikte okunur: icra, istinaf veya temyiz sürerken de devam edebilir ve ancak ilgili mahkemeden alınacak kararla geri bırakılır. Başvurmadan önce elinizdeki kararın mahkeme ilamı mı, icra mahkemesi kararı mı olduğunu kontrol edin. Dava sürerken kiracının çıkması hâlinde ne olacağı tahliye davası sürerken kiracı çıkarsa yazısında yer alır.
Kiracı istinaf veya temyiz ederse icra nasıl geri bırakılır?
Kiracı istinaf dilekçesi vermekle yetinirse icra devam eder. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 345. maddesi istinaf süresini iki hafta olarak belirler ve süre kararın usulen tebliğiyle işlemeye başlar. Kararın istinaf veya temyize açık olup olmadığı ise istinaf ve temyiz sınırlarına göre belirlenir.
İcranın geri bırakılması için 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 36. maddesi şunu arar: istinaf veya temyize başvuran borçlu depo veya teminat gösterir ve icra mahkemesinden geri bırakma kararı almak için icra müdüründen süre ister. Müdür uygun bir süre verir; bu süre ancak zorunluluk hâlinde uzatılır. Devlet veya adli yardımdan yararlanan borçlunun teminat göstermesi gerekmez.
Ev sahibi açısından pratik sonuç şudur: kiracının icra mahkemesinden geri bırakma kararı getirip getirmediğini icra müdürlüğünden takip edin. Karar getirilmedikçe dosya zorla icraya doğru ilerler.
Süre dolunca zorla tahliye nasıl yapılır, eşyalar ne olur?
Yedi gün geçtiğinde icra müdürü ilamın hükmünü zorla icra eder ve taşınmaz kiracıdan alınarak ev sahibine teslim edilir. İlamda yazılı olmayan eşya taşınmazdan çıkarılır ve borçluya, o hazır değilse vekiline veya ailesinden ya da çalışanlarından reşit birine teslim edilir.
Eşyayı teslim alacak kimse yoksa eşya, masrafı alacaklıdan peşin alınarak emin bir yerde veya alacaklının yedinde muhafaza edilir. Borçlu eşyanın bulunduğu yerde ise beş gün, başka yerdeyse otuz gün içinde eşyayı almaz veya masrafı ödemezse icra mahkemesi kararıyla eşya satılabilir. Satıştan artan tutar borçlu adına bankaya yatırılır. Kira borcu karşılığında eşyaların tutulması ise kiralayanın hapis hakkı kuralları çerçevesinde ayrıca değerlendirilir.
Ev sahibi kilidi değiştirip eşyaları kendisi çıkarabilir mi?
Hayır. Kanun, zorla tahliyeyi icra müdürlüğüne bırakır ve eşya için ayrı bir muhafaza ve teslim düzeni kurar. Karar çıkmış olması, ev sahibine kendi başına müdahale yetkisi vermez. Aşağıdakileri yapmayın:
- Kapı kilidini değiştirmeyin veya kiracının girişini engellemeyin.
- Kiracının eşyalarını taşınmazdan kendiniz çıkarmayın.
- Elektrik, su veya doğal gazı kesmeyin.
- Kiracıyı veya ailesini zorla çıkarmaya çalışmayın.
Ev sahibinin izleyeceği yol icra müdürlüğüne başvurmak ve zorla icrayı beklemektir. Karar sonrası süreçte icra dairesindeki işlemleri icra hukuku kapsamında yürüten bir avukat dosyayı ve süreleri takip eder; kira uyuşmazlığının dava boyutu ise kira hukuku çalışmalarıyla bağlantılıdır.
Teslimden sonra kiracı eve tekrar girerse ne olur?
Taşınmaz ev sahibine teslim edildikten sonra kiracı haklı bir sebep olmadan yeniden girerse yeni bir dava veya ayrı bir hüküm gerekmez. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 26. maddesinin üçüncü fıkrası bu durumda borçlunun ayrıca hükme gerek kalmadan zorla çıkarılacağını düzenler.
Yeniden giriş olursa tarihini ve teslim tutanağını icra müdürlüğüne bildirin.
Av. Muhammet Ali BEYHAN
Bu konuda sorunuz mu var?
Bu yazının konusuyla ilgili genel nitelikteki sorunuzu aşağıdaki formdan iletebilirsiniz. Sorular yayımlanmadan önce incelenir; yalnız yanıtlanan sorular bu bölümde görünür.