Elektrik güvence bedeli iadesi, abonelik sona erdiğinde güncellenmiş tutardan ilgili borçların düşülmesiyle kalan paranın geri ödenmesidir. Taşınırken yalnız anahtarı teslim etmek yeterli değildir; aboneliğin kapanış kaydını, son faturayı ve hesabınıza geçen parayı birlikte kontrol etmelisiniz. Ev sahibine verilen depozito ile tedarikçiye ödenen tutarın muhatabı ve geri alma işlemi farklıdır.
Elektrik güvence bedeli iadesi kimden istenir?
Talep, perakende satış sözleşmesini yaptığınız görevli tedarik şirketine yöneltilir. Şebekenin bakımını yapan dağıtım şirketi ile faturayı düzenleyen şirket aynı işlevi görmez. Doğru muhatabı bulmak için faturanızdaki şirket unvanını ve sözleşme numarasını esas alın. Taşınmazın sahibi olması, ev sahibini abonelik için ödenmiş bu paranın iade borçlusu hâline getirmez.
Önce ödemenin kime ve hangi işlem için yapıldığını ayırın: Kira sözleşmesi nedeniyle ev sahibine verilen para için kira depozitosunun geri alınması değerlendirilir. Fatura veya şirket makbuzunda yer alan abonelik teminatı için ise tedarikçinin hesabı incelenir. Bir taraftaki anlaşmazlık, diğerinden istenecek tutarın hesabının yerine geçmez.
Bu rehber, konutunda ticari veya mesleki olmayan amaçla enerji kullanan kişinin perakende satış sözleşmesini konu alır. Abonelik başka birinin adınaysa önce sözleşmenin tarafını ve başvuru yetkisini belirleyin. İşyerindeki ticari kullanım veya serbest tüketici olarak yapılan ikili anlaşma, burada açıklanan kurallara bütünüyle aynı kabul edilmemelidir.
Taşınırken sözleşme nasıl kapatılır, süre ne zaman başlar?
Sonlandırma başvurusu şirketin kurumsal iletişim kanallarından, e-Devlet üzerinden, güvenli elektronik imzayla veya yazılı olarak yapılabilir. Yazılı işlemde ilgili sonlandırma formu kullanılır. Başvurunun alındığını gösteren numarayı, seçtiğiniz kapanış tarihini ve şirketin gönderdiği bildirimi saklayın. Yeni oturan kişinin ileride kendi adına başvuru yapacağını düşünerek mevcut sözleşmeyi açık bırakmak, son hesabın hangi döneme ait olduğunu tartışmalı hâle getirebilir.
Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nin 24 ve 29. maddeleri birlikte okunmalıdır. Olağan sonlandırmada sayaçtaki son değer alınır; sözleşme, elektriğin kesildiği tarihte sona erer. Dolayısıyla eşyaların taşındığı gün, ilk başvuru günü ve sözleşmenin bitiş günü aynı olmayabilir. İleri tarihli kapanış istemişseniz hesabı bu talebin gerçekleştiği kayıtla karşılaştırın.
Sonlandırılan sözleşmeye ilişkin borçlar ödendikten sonra kalan güncellenmiş para, sözleşmenin sona erme tarihinden itibaren en geç beş iş günü içinde geri verilmelidir. Bu süre takvim günü değildir ve yalnız taşınma gününden başlatılmaz. Kimlik ve güncel iletişim bilgileriniz alınır; elden ödeme istemiyorsanız hesabınızı da bildirirsiniz. IBAN veya iletişim hatası varsa düzeltip başvuru kaydını koruyun.
Son faturadan sonra geri ödenecek tutar nasıl hesaplanır?
İlk yatırılan paranın aynısının dönmesi ya da yeni abonelik açılırken istenen tarifenin ödenmesi genel hesap yöntemi değildir. Önce tahsil edilmiş nakit tutar belirlenir, ardından yönetmelikteki yöntemle güncellenir. Sonlandırılan sözleşmeden doğan borçlar bu hesapta dikkate alınır; size ödenecek kısım kalan bakiyedir. Son fatura, güncellemenin hiç yapılmaması için gerekçe oluşturmaz.
Olağan hesapta başlangıç için tahsilat ayından iki ay önceki, bitiş için sözleşmenin sona erdiği aydan iki ay önceki TÜFE endeksi kullanılır. Bitiş endeksi başlangıç endeksine bölünür ve bulunan oran nakit tutara uygulanır. Buradaki veri, haberlerde görülen yıllık enflasyon yüzdesiyle aynı şey değildir. Şirketten iki endeksin hangi aylara ait olduğunu ve başlangıç tutarını göstermesini isteyin.
İki özel durum vardır: Sözleşmenin başlangıcı ile sonlanması arasındaki süre 30 günden azsa ilgili tutar gecikme zammı uygulanarak güncellenir. 1 Ocak 2007’den önce sözleşme yapıp ödeme gerçekleştirenlerde ise o tarihteki güncellenmiş tutarı esas alan ayrı hüküm uygulanır. Bu nedenle her eski ödeme için tek bir başlangıç ayı varsayılmamalıdır.
Ödeme yönteminin de etkisi olabilir. 14 Ocak 2025 tarihli Yönetmelik m.18 ile eklenen kurala göre, PTT aracılığıyla geri ödeme yapmayı siz seçmişseniz ve masraflar hakkında bilgilendirilmişseniz, bu masrafa katlanırsınız. Bu istisna, şirketin açıklamadığı her “işlem ücreti”ni haklı kılmaz. Kesintinin son tüketim borcu mu, PTT masrafı mı, başka bir kalem mi olduğunu ayrı ayrı sorun.
Eksik ödeme hangi belgelerle kontrol edilir?
Kontrolü aynı sözleşmeye ait kayıtlarla yapın. Birden fazla taşınma yaşamışsanız eski tesisat numarasıyla yeni adresin numarasını karıştırmayın. Banka hareketindeki tek rakam, şirketin yaptığı hesabın doğru olduğunu tek başına göstermez. Şu belgeleri bir araya getirmek farkın nereden kaynaklandığını ortaya çıkarır:
- Sözleşme ve ilk ödeme kaydı, hangi tarihte ne kadar tahsil edildiğini gösterir.
- Sonlandırma bildirimi ve son sayaç okuması, bitiş tarihiyle tüketim döneminin karşılaştırılmasını sağlar.
- Son fatura ve borç dökümü, hangi alacakların hesaptan düşüldüğünü açıklar.
- Şirketin hesap açıklaması ile banka veya PTT ödeme kaydı, beklenen bakiye ile gerçekleşen ödemeyi karşılaştırmaya yarar.
Özellikle daha önce ödediğiniz bir faturanın yeniden düşülüp düşülmediğine, son okumanın hangi dönemi kapattığına ve kullanılan endeks aylarına bakın. İtirazınızı “eksik yatırıldı” demekle sınırlamayın; tartıştığınız kalemi ve bunu gösteren kaydı belirtin. Bunlar incelemeyi kolaylaştıran belgelerdir; şirketin ödeme için kanunda bulunmayan ek koşullar getirmesine dayanak oluşturmaz.
İade yapılmazsa hangi başvuru yolu izlenir?
Önce görevli tedarik şirketinin tüketici hizmetleri merkezine kayıtlı bir başvuru yapın. Sözleşme numarasını, kapanış tarihini, size ödenen miktarı ve talebinizi açıkça yazın. Güncellemede kullanılan endeksleri, düşülen borçların dökümünü ve eksik kalan ödemenin açıklanmasını isteyin. Henüz hiç para gelmediyse ödemenin hazır olup olmadığını ve hangi yönteme yönlendirildiğini de sorun.
Yönetmeliğin 55. maddesindeki şikâyetlerin sonuçlandırılma süresi 15 iş günüdür. Bu, yukarıdaki beş iş günlük geri ödeme süresinden farklıdır; şirkete ikinci bir ödeme süresi tanındığı şeklinde okunmaz. Öngörülen işlemin mevzuata aykırı olduğu konusunda anlaşmazlık varsa EPDK’ya başvuru yapılabilir. Kurumun düzenleyici incelemesi ile para alacağının tüketici uyuşmazlığı olarak karara bağlanması ayrı yollardır.
2026 yılında değeri 186.000 TL’nin altında kalan tüketici uyuşmazlıklarında, icra hukukundaki saklı haklar dışında, tüketici hakem heyetine başvuru yolu izlenir. Tüketicinin yerleşim yerindeki veya işlemin yapıldığı yerdeki heyete başvurulabilir. e-Devlet üzerindeki TÜBİS ya da yazılı başvuru kanalları kullanılabilir. Talepte şirket unvanını, istediğiniz tutarı ve bu tutarın hesabını belirtip elinizdeki kayıtları ekleyin; şirket şikâyetini zorunlu arabuluculukla karıştırmayın.
Tam 186.000 TL ve üzerindeki bu tür tüketici para alacaklarında ise genel olarak önce arabuluculuk, anlaşma sağlanamazsa tüketici mahkemesi süreci gündeme gelir. 6502 sayılı Kanun’un 68, 73 ve 73/A maddeleri uyarınca hakem heyetinin görevindeki başvurular için arabuluculuk şartı aranmaz. Ankara’daki genel başvuru ve temsil çerçevesi hakkında tüketici uyuşmazlıklarında izlenen yollar ayrıca incelenebilir.
Makbuz kaybolduysa veya eski ödeme alınmadıysa ne yapılır?
Makbuzun bulunmaması tek başına talebin reddedilmesi anlamına gelmez. Yönetmeliğin 29. maddesi, şirketin işletme kayıtlarını da esas alır; kayıt veya belgenin hiç bulunmadığı durumlar için ayrıca belirleme yöntemi öngörür. Buna karşılık başlangıçta hiç ödeme alınmadığı somut olarak ortaya konulmuşsa, yatırılmamış bir paranın geri verilmesi beklenemez. Önce ilgili abonelik ve tahsilat kaydının araştırılmasını isteyin.
Eski bir kapanışa ait ödemeyi almadıysanız şirketin alınmamış iadeler için oluşturduğu sorgulama alanını kontrol edin. Sona eren sözleşmelerde en az on yıllık sorgulama olanağı sağlanması öngörülmüştür; ayrıca sonradan başvuruda 29. maddeye göre ödeme yapılmasına ilişkin hüküm bulunur. Ancak bu sorgulama süresi doğrudan bir dava zamanaşımı süresi değildir. Çok eski bir alacakta sözleşme, kapanış ve önceki başvuru tarihleri ayrıca değerlendirilmelidir.
Av. Muhammet Ali BEYHAN
Bu konuda sorunuz mu var?
Bu yazının konusuyla ilgili genel nitelikteki sorunuzu aşağıdaki formdan iletebilirsiniz. Sorular yayımlanmadan önce incelenir; yalnız yanıtlanan sorular bu bölümde görünür.