
Adli Sicil Kaydı Nedir?
Adli sicil kaydı, kesinleşmiş mahkeme kararına dayanılarak kişiler hakkında ceza ve güvenlik tedbirlerine ilişkin bilgilerin kaydedildiği bir sistemdir. Bu kayıtlar, vatandaşın devlet nezdindeki suç geçmişini belirler. Halk arasında ise adli sicil kaydına “sabıka kaydı” denilmektedir.
Bir kişinin adli sicil kaydına işlenmesi için, işlediği suç nedeniyle verilen ceza veya güvenlik tedbirinin kesinleşmiş olması gerekir. Kesinleşmeyen mahkeme kararları adli sicil kaydında yer almazlar.
Genel olarak, ceza veya güvenlik tedbiri içeren her mahkumiyet kararı adli sicil kaydına kaydedilir. Ancak, mahkeme hükmün açıklanmasını geri bırakmışsa, yani HAGB kararı vermişse, bu karar CMK 231. maddesi uyarınca adli sicil ve adli sicil arşiv kaydına işlenmez. HAGB kararları teknik olarak mahkumiyet sayılmaz; özel bir sicilde tutulur, yalnız ilgili hakim ve savcılar tarafından görülebilir ve amacı dışında kullanılamaz. Adli sicil veya arşiv kaydınızda HAGB kararı görünüyorsa hukuka aykırı bir işlem yapılmış olabilir; bu durumda avukat aracılığıyla kaydın silinmesi talep edilebilir.
Adli sicil kaydı, kişinin gelecekte başka bir suç işleyeceğine dair kesin bir kanıt değildir. Ancak yeni bir suç işlemesi durumunda tekrar ceza alıp almayacağı veya hakkında HAGB kararı verilip verilmeyeceği gibi konularda dikkate alınır; bu tür hükümlerin kurulabilmesi için önceden bir mahkumiyet hükmünün olup olmadığı incelenir.
Hangi Cezalar Adli Sicil Kaydına Girer?
Adli sicil kaydına işlenen bilgiler şunlardır:
- Hapis cezasına mahkumiyet kararları, koşullu salıverilme kararı ve denetim süresinin uzatılması veya koşullu salıverilme kararının geri alınması gibi kararlar.
- Kişinin hapis cezasının infazını tamamlaması durumunda, hapis cezasının infazının tamamlandığına dair bilgiler.
- Hapis cezasının ertelenmesi durumunda, ertelenen cezanın denetim süresi ve cezanın infaz edilmiş sayılacağı durumlar.
- Adli para cezası mahkumiyet hükmü ile ilgili bilgiler, ödenip ödenmediği ve ödenmemesi durumunda tazyik hapsi ile infaz edilip edilmediği.
- Kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırıma mahkumiyet kararları.
- Belli hakların kullanımının yasaklanması veya sürücü belgesinin geri alınması gibi kararlar.
- Türk vatandaşı hakkında yabancı mahkemeden verilmiş ve Türk hukuku bakımından hak yoksunluklarına neden olan mahkumiyet kararları.
- Şikayetten vazgeçme veya etkin pişmanlık nedeniyle ceza mahkumiyetini ortadan kaldıran kararlar.
- Ceza zamanaşımının tespitine ilişkin kararlar.
- Genel veya özel affa ilişkin kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararları.
- Askeri Ceza Kanunu’na göre verilen mahkumiyet kararlarındaki feri cezalar.
Hangi Kararlar Adli Sicil Kaydında Yer Almaz?
Adli sicil ve arşiv kaydında yer almayan kararlar şunlardır:
- Disiplin suçlarına ve sadece askeri suçlara ilişkin mahkumiyet hükümleri.
- Disiplin veya tazyik hapsine ilişkin kararlar.
- İdari para cezasına ilişkin kararlar.
Adli Sicil Kaydı Nerede Tutulur?
Adli sicil kayıtları, Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü merkezi tarafından tutulur. Türk mahkemelerinin kararlarıyla birlikte, yabancı mahkemelerde verilen ve Türkiye’de tanınan kararlar da adli sicile işlenebilir. Kayıtlar mahallinde bilgisayar ortamına aktarılır; sisteme işlenen başlıca bilgiler şunlardır:
- Türk mahkemeleri tarafından kesinleşen mahkeme kararları
- Türk vatandaşları hakkında yabancı ülkelerde verilen ve Türkiye’de tanınan mahkumiyet kararları
- Türkiye’de suç işlemiş olan yabancıların kayıtları
Adli sicil iki birimden oluşur:
- Merkezi adli sicil: Adli sicil kayıtlarının güncellenmesi, düzenlenmesi, düzeltilmesi ve mahalli sicillere ulaştırılması ile ilgilenir.
- Mahalli adli sicil: Bulunduğu yerdeki adli sicil bilgilerinin işlenmesi ve merkezi adli sicilden bilgilerin alınıp ilgili kişi veya kurumlara iletilmesi ile görevlidir.
Adli sicil kaydı belirli koşullar gerçekleştiğinde silinebilir; ancak silinen bilgiler adli sicil arşiv kaydına işlenir ve Devlet tarafından muhafaza edilmeye devam eder. Kayıtların silinmesi, kişinin topluma yeniden uyum sağlaması ve iş bulma imkânları açısından önem taşır.

Adli Sicil Kaydı Nereden Alınır?
Adli sicil kaydı, bireyler tarafından e-devlet üzerinden kolayca alınabilir. Bunun için www.turkiye.gov.tr internet sitesine T.C. ve E-devlet şifresiyle giriş yapılması gerekmektedir; e-devletten alınan belge e-imzalı ve barkod numaralıdır. Ayrıca, adliyelerden bizzat başvurarak da adli sicil kaydı alınabilir. Ancak, bir avukat aracılığıyla adli sicil kaydı alınması isteniyorsa, vekaletnamede bu hususta açık bir şekilde yetkinin bulunması gerekmektedir.
Adli sicil kaydı talep edilirken kullanım amacının belirtilmesi önemlidir. Bilgiler genellikle ilgili kişiye veya yetkilendirilmiş bir vekile, kamu kurumlarına, yabancı devletlere istenilen hallerde mütekabiliyet esası çerçevesinde verilir. Adli sicil kaydı, e-devlet üzerinden, büyükelçiliklerden, konsolosluklardan, kaymakamlıklardan, adliyelerdeki adli sicil müdürlüklerinden veya Cumhuriyet başsavcılıklarından temin edilebilir.
Sabıka Kaydı Nedir?
Sabıka kaydı, adli sicil kaydının halk arasındaki adıdır ve kişinin kesinleşmiş mahkumiyetlerini ve mahkeme tarafından verilen para cezalarını gösterir. Kesinleşme şerhi, hükümler için yasal yolların tükenmiş olduğunu veya istinaf ya da temyiz kanun yollarına başvurulmamış olduğunu belirtir.

Sabıka kaydı iki aşamadan oluşur: adli sicil kaydı ve arşiv kaydı. Adli sicil kaydının silinmesi için, hükmün infazının tamamlanmış olması gerekir. Yani, eğer hapis cezası varsa cezanın tamamlanmış olması veya para cezası varsa ödenmiş olması gerekir. Hapis cezası yerine getirildikten sonra, adli sicil kaydı otomatik olarak adli sicil arşiv kaydına geçmelidir. Ancak, bu işlem bazı durumlarda Adli Sicil ve İstatistik Müdürlüğü’ndeki iş yükü ve sistemin entegrasyonu sorunları nedeniyle gerçekleşmeyebilir.
Adli sicil arşiv kaydı, infazı tamamlanan cezaya ilişkin kaydın adli sicilden çıkarıldıktan sonra tutulduğu yerdir. Arşiv kaydının da silinmesi için belirtilen sürelerin geçmiş olması gerekir. Suç tipine ve cezanın niteliğine göre 5 yıl, 15 yıl ve 30 yıl gibi farklı süreler bulunabilir.
Sabıka Kaydı Nasıl Silinir?
Adli sicil kaydının silinmesi, 5352 sayılı Adli Sicil Yasası‘nın 9. maddesi ile Adli Sicil Yönetmeliği’nin 11. maddesi kapsamında mümkündür. Silme işlemi Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilir. Ölüm dışındaki sebeplerle silinen bilgiler arşiv kaydına alınır; ölüm halinde ise kayıt tamamen silinir. Eskiden adli sicil kaydı sildirme talebiyle yapılabiliyorken, yeni kanun otomatik silme sistemini getirmiştir. Ancak, kurumun iş yoğunluğu ve sicillerin fazlalığı nedeniyle bu işlem resen gerçekleşmemektedir. Bu nedenle, hızlı ve doğru bir şekilde adli sicil kaydının silinmesi için dilekçeyle Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’ne başvurulması gerekmektedir. Adli sicil kaydı şu durumlarda silinebilir:
- Ceza veya güvenlik tedbirinin infazı tamamlanmışsa, adli sicil kaydı kendiliğinden silinir. İnfazın tamamlanmasının anlamı, hapis cezası için tahliye tarihi veya denetim süresinin sona erdiği tarihtir. Adli para cezası durumunda ödeme tarihi veya tazyik hapsine dönüştürülme durumunda cezaevinden çıkış tarihi esas alınır.
- Ceza mahkumiyetini ortadan kaldıran şikayetten vazgeçme veya etkin pişmanlık durumunda adli sicil kaydı silinir.
- Ceza zamanaşımı, genel af veya kişinin ölümü gibi durumlarda adli sicil kaydı silinir.
Başvuru, Ankara’da merkezi bulunan kuruma veya bulunduğunuz ildeki teşkilata, şahsen ya da bir ceza avukatı aracılığıyla dilekçeyle yapılabilir. Dilekçeye gerekli belgeler, özellikle cezanın infaz edildiğini gösteren belge eklenmelidir; aşağıda örnek bir dilekçe yer almaktadır. Kurum, başvurunun ardından şartların sağlanıp sağlanmadığını kontrol eder ve kararını verir. Karar verirken sicil kaydında yer alan ceza dosyasının mahkemeden talep edilmesi gerekebilir; dosya kuruma ulaştıktan sonra silme işlemi gerçekleştirilir.
Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü, Ankara’da merkezi bulunmakla birlikte tüm il ve ilçelerde örgütlenmiştir. Dolayısıyla, başvuru yapmak için Ankara’ya gitmek gerekli değildir. Ancak, Ankara’dan yapılan başvuruların işlemleri daha hızlı tamamlanabilir.

Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün Görevleri
Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’nde, adli sicil kayıtlarının silinmesiyle ilgili kararları alan bir komisyon bulunmaktadır. Bu komisyon, Adalet Bakanı’nın onayıyla kurulur ve üç hakimden oluşur. Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’nün başlıca görevleri şunlardır:
- Adli sicil kaydı ve adli sicil arşiv kaydı sicillerini tutmak.
- Yabancı ülke mahkemeleri tarafından Türk vatandaşları hakkında verilen mahkumiyet hükümlerine istinaden düzenlenen bildirim fişlerini tercüme ederek sisteme kaydetmek.
- Mevzuat değişikliği ile suç olmaktan çıkartılan veya cezası idari para cezasına dönüşen fiillere ilişkin mevcut kayıtların silinmesini yapmak.
- Adli sicil kaydı ve adli sicil arşiv kaydı sicillerinin silinme işlemlerini yapmak.
- Adalet Bakanlığına karşı açılan davalarda savunma görevini üstlenmek.
- Mahkemeler tarafından mevzuata aykırı olarak verildiği düşünülen kararlara karşı ilgili Cumhuriyet Başsavcılığından kanun yollarına başvurulmasını talep etmek.
- Yabancı ülkelerde yaşayan Türk vatandaşlarının konsolosluklar aracılığıyla yaptıkları talepleri değerlendirmek ve işlemek.
- Türkiye’de suç işlemiş yabancılar hakkında verilmiş kesinleşmiş mahkûmiyet kararlarını ve bildirim fişlerini Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü aracılığıyla iletmek.
- Adli sicil ve adli sicil arşiv kayıtlarının e-Devlet üzerinden alınabilmesini sağlamak.
Adli Sicil Kaydının Silinmesi Dilekçe Örneği
T.C. ADALET BAKANLIĞI
ADLİ SİCİL ve İSTATİSTİK GENEL MÜDÜRLÜĞÜNE
ANKARA
İSTEMDE BULUNAN: [Adınız ve Soyadınız]
TC Kimlik Numarası: [TC Kimlik Numaranız]
Adres: [Adresiniz]
TALEP : Adli sicil kaydımda görünen sabıkalarımın gerekli yasal süre geçtiğinden silinmesi talebimdir.
AÇIKLAMA :
Ekte sunduğum adli sicil kaydında görüleceği üzere aldığım tüm cezalar infaz edilmiş durumdadır.
Mahkeme tarafından verilen tüm cezalar infaz edilmiş ve gerekli tüm yasal süreler geçmiş olmasına rağmen sabıka kaydımda halen bu cezalara dair bilgiler görünmektedir.
Adli sicil kaydında bu bilgilerin olması hem iş hayatımı hem de diğer sosyal hayatımı olumsuz etkilemektedir. Resmi ve özel yapacağım herhangi bir işlemde hak kaybına ve mağduriyete yol açmaması için adli sicil kaydında görülen sabıka kaydımın silinmesini talep ediyorum.
SONUÇ ve İSTEM :
Yukarıda açıkladığım üzere Adli Sicil Kaydımda yer alan tüm kayıtların, meselenin kişisel önemi ve aciliyeti de göz önünde bulundurularak Adli Sicil Kayıtlarından silinmesine karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim …./…/20..
EK : Cumhuriyet Başsavcılığı Sabıka kaydı,
İSTEMDE BULUNAN
(İsim ve İmza)
Adli para cezası ödendikten sonra sicilden silinir mi?
Evet, adli para cezası ödendikten sonra sicilden silinir. Ancak bu işlem uygulamada kendiliğinden gerçekleşmeyebilir; bu durumda Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’ne bizzat veya avukata vekalet vererek dilekçeyle başvurabilirsiniz. Mahkûmiyet, Türk Ceza Kanunu dışındaki bir kanunun öngördüğü hak yoksunluğuna da yol açmışsa, bu yoksunluğun giderilmesi için mahkemeden yasaklanmış hakların geri verilmesi (memnu hakların iadesi) kararı alınması gerekir. 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu’nun 13/A maddesi bunun için infazın tamamlanmasından itibaren üç yıl geçmesini, bu sürede yeni suç işlenmemesini ve kişinin iyi hâlli yaşadığı kanaatinin mahkemede oluşmasını arar.
Adli sicil kaydı sildirme süreci ne kadar sürer?
Kanunda silme işleminin tamamlanması için belirli bir süre öngörülmemiştir; kayıt, 5352 sayılı Kanun’un 9. maddesindeki şartlardan biri gerçekleştiğinde Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünce silinerek arşiv kaydına alınır. Başvuru yaparken tüm evrakların eksiksiz olması ve gerekli sürelerin dolmuş olması önemlidir.
GBT nedir?
GBT, polis ve jandarma tarafından kendi bölgelerinde hakkında yakalama, tutuklama veya yurt dışına çıkma yasağı kararı bulunan veya yakalanmış olsa da suç işlemiş olanlardan ve haklarında mahkemeler tarafından kovuşturma yürütülenlere ilişkin kayıtların girildiği bilgi sistemidir. Polis ve jandarma tarafından T.C. kimlik numarası sorgulaması ve doğrulaması için kullanılan bir veri tabanı sistemidir.
Adli para cezası miktarı nedir?
Adli para cezasının alt sınırı beş gün, üst sınırı ise yediyüzotuz gündür. Bu gün sayısı sanığın ekonomik durumuna göre günlük 100 ile 500 TL arasında para üzerinden hakimin takdiri ile hesaplanır. Örneğin, hâkim 400 gün adli para cezası belirler ve bir gün karşılığını 200 TL olarak takdir ederse ödenecek tutar 400 x 200 = 80.000 TL olur.
Av. Muhammet Ali BEYHAN
Bu konuda sorunuz mu var?
Bu yazının konusuyla ilgili genel nitelikteki sorunuzu aşağıdaki formdan iletebilirsiniz. Sorular yayımlanmadan önce incelenir; yalnız yanıtlanan sorular bu bölümde görünür.
