Ev sigortam ödeme yapmadı ne yapmalıyım?
Ev sigortam ödeme yapmadı diyorsanız, önce sözlü açıklamalarla yetinmeyip sigorta şirketinden yazılı ve gerekçeli bir cevap istemeniz gerekir. Çünkü konut sigortası uyuşmazlıklarında asıl tartışma çoğu zaman “hiç teminat yok” meselesinden değil, hasarın poliçe kapsamına girip girmediği, geç bildirim yapılıp yapılmadığı ve belgelerin yeterli olup olmadığı noktasından çıkar. Türk Ticaret Kanunumuzun 1446. maddesi uyarınca riziko öğrenildiğinde gecikmeksizin bildirim yapılması, 1447. maddesi uyarınca da sigortacının talep ettiği ve makul görülebilecek bilgi-belgelerin sunulması önem taşır. Bu nedenle hasar fotoğrafları, tutanaklar, faturalar, tamir teklifleri ve şirketle yazışmalar tek dosyada toplanmalıdır.
İkinci adım, poliçenizi ve ek teminatları dikkatle okumaktır. Uygulamada “ev sigortası” diye anılan poliçeler çoğu zaman yangın temelli konut paket poliçeleridir. Yangın Sigortası Genel Şartları temel olarak yangın, yıldırım, infilak ile bunların doğurduğu duman, buhar ve hararet zararlarını kapsar; deprem, terör, sel-su baskını, dahili su, kar ağırlığı gibi birçok risk ise çoğu durumda ek sözleşme veya kloz ile teminata alınır. Başka bir deyişle, hasarın gerçekten “ev sigortası kapsamında” olup olmadığını anlamak için sadece poliçe başlığına değil, özel şartlara ve teminat tablosuna bakmak gerekir.
Üçüncü adım, sigorta şirketine gerekçeli bir itiraz başvurusu yapmaktır. Bu başvuruda poliçe numarası, hasarın tarihi, olayın oluş şekli, sunulan belgeler, talep edilen tazminat tutarı ve şirketin hangi gerekçeyle ödeme yapmadığı açıkça yazılmalıdır. Türk Ticaret Kanunumuzun 1427. maddesi gereğince sigorta tazminatı, belgelerin sunulması ve incelemenin bitmesi sonrasında, her hâlde ihbardan kırk beş gün sonra muaccel olur. Bu nedenle “inceleme sürüyor” denilerek belirsiz bir bekleme hali yaratılması her dosyada hukuken yeterli sayılmaz.
Sonuç alınamazsa başvuru yolu kapanmış olmaz. Sigorta şirketi talebinizi yazılı olarak reddetmişse veya yazılı başvurunuzdan sonra 15 iş günü içinde cevap vermemişse Sigorta Tahkim Komisyonu gündeme gelir. Ancak konut sigortası gibi ihtiyari sigortalarda, kural olarak şirketin tahkim sistemine üye olması aranır; şirket üye değilse mahkeme yolu değerlendirilir. Görüldüğü üzere, ev sigortam ödeme yapmadı sorusunda en doğru sıralama; yazılı ret cevabı almak, poliçe kapsamını test etmek, delilleri güçlendirmek ve ardından tahkim ya da dava yoluna geçmektir.
İş yeri sigortam ödeme yapmadı ne yapmalıyım?
İş yeri sigortam ödeme yapmadı diyorsanız, konut sigortasına göre daha teknik bir dosya ile karşı karşıya olduğunuzu baştan kabul etmek gerekir. Çünkü işyeri poliçelerinde bina zararı, demirbaş zararı, emtia zararı, elektronik cihaz zararı ve bazen de iş durması nedeniyle oluşan kar kaybı aynı olay içinde farklı başlıklar halinde değerlendirilir. Türk Ticaret Kanunumuzun 1447. maddesi uyarınca sigorta ettiren, hasarın ve tazminat kapsamının belirlenmesi için gerekli bilgi ve belgeleri makul sürede sunmakla yükümlüdür. Bu nedenle olayın hemen ardından işyerinin fotoğraflanması, stok kayıtlarının korunması, resmi tutanakların temin edilmesi ve muhasebe belgelerinin ayrıştırılması gerekir.
Bu noktada poliçenin hangi menfaati ne ölçüde koruduğu dikkatle okunmalıdır. Uygulamada işyeri sahipleri çoğu zaman yangın hasarı ödenmediğinde aynı başvuru içinde ciro düşüşünü veya iş durması zararını da talep eder; oysa Yangına Bağlı Kar Kaybı Sigortası Genel Şartları, kar kaybı teminatının ayrı bir sigorta mantığıyla çalıştığını ve ilgili yangın sigortası kapsamındaki riskin gerçekleşmesiyle bağlantılı olduğunu açıkça gösterir. Başka bir deyişle, ana malvarlığı hasarı kabul edilmeden veya poliçede kar kaybı teminatı bulunmadan, salt ticari gelir düşüşü talebi çoğu dosyada ayrıca ispat ve ayrıca teminat sorunu doğurur.
İtiraz aşamasında sadece “ödeme yapılmadı” demek yetmez; hangi kalemin neden ödenmesi gerektiği gösterilmelidir. İşletme adresi, faaliyet konusu, depolama biçimi, yanıcı madde varlığı, üretim kapasitesi ve işyerinin kullanım şekli poliçe kurulurken farklı bildirilmişse sigortacı, 6102 sayılı Kanun’un 1445. maddesi kapsamındaki riziko ağırlaşması savunmasına dayanabilir. Bu nedenle itiraz dilekçesinde, faaliyetin poliçedeki beyana uygun olduğu veya bildirilen değişikliğin hasarla illiyet bağı(sebep-sonuç ilişkisi) bulunmadığı özellikle anlatılmalıdır.
Sonrasında yol yine yazılı başvurudan geçer. Şirket nihai olumsuz cevap verirse veya 15 iş günü sessiz kalırsa Sigorta Tahkim Komisyonu düşünülebilir; işyeri sigortası ihtiyari olduğu için şirketin tahkim sistemine üyeliği ayrıca kontrol edilmelidir. Üyelik yoksa veya dosyada kapsamlı delil incelemesi gerekiyorsa mahkeme gündeme gelir. Görüldüğü üzere işyeri sigortasında hak arama, yalnızca hasar fotoğrafı göndermekten ibaret değildir; stok, demirbaş, muhasebe ve teminat ayrımını aynı dosyada doğru kurmak gerekir.
Araç değer kaybı alma hakkında bilgi almak için tıklayınız.
Ev, İşyeri Sigortam ödeme yapmadıysa nereye başvurulur?
Sigortam ödeme yapmadıysa nereye başvurulur sorusunun ilk cevabı, doğrudan sigorta şirketinin kendisidir. Sigorta Tahkim Komisyonuna gitmeden önce mutlaka ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuru yapılmış olması gerekir. Bu başvurunun kısmen veya tamamen reddedildiğini gösteren nihai cevap yazısı ya da 15 iş günü içinde cevap verilmediğini ispatlayan belge, sonraki aşamanın temelidir. Başka bir deyişle, telefon görüşmesi, çağrı merkezi kaydı veya sözlü yönlendirme çoğu zaman tek başına yeterli başvuru delili sayılmaz.
İkinci başvuru yolu, Sigorta Tahkim Komisyonu’dur. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 30. maddesi uyarınca sigorta ettiren ile sigortacı arasındaki uyuşmazlıklar için Komisyon oluşturulmuştur. Sigorta kuruluşu olumsuz cevap vermişse veya 15 iş günü içinde cevap vermemişse tahkim başvurusu yapılabilir. Ancak burada önemli ayrım şudur: zorunlu sigortalarda şirket üye olmasa da tahkim mümkündür; konut ve işyeri gibi ihtiyari sigortalarda ise kural olarak şirketin tahkim sistemine üye olması gerekir.
Üçüncü yol, SEDDK şikayetidir. SEDDK’nın resmî iletişim sayfasında şikâyet ve ihbar bildirimlerinin elektronik ortamda iletilebildiği, e-Devlet’te de “Sigortacılık ve Özel Emeklilik Şikayet Başvuru ve Takibi” hizmetinin bulunduğu görülmektedir. Bu yol özellikle şirket davranışının denetlenmesi, kayıt altına alınması ve idari inceleme bakımından işlevlidir. Ne var ki tazminatın sizin somut dosyanızda hükmen belirlenmesi bakımından, uygulamada tahkim veya dava yolu daha doğrudan sonuç doğuran yol olarak öne çıkar.
Dördüncü yol ise mahkemedir. Tahkim şartları yoksa, şirket üye değilse veya dosyada geniş bilirkişi incelemesi gerekecek bir uyuşmazlık bulunuyorsa dava açılması gündeme gelir. Burada dikkat edilmesi gereken nokta, aynı uyuşmazlığın hem mahkemede hem de Sigorta Tahkim Komisyonu’nda paralel şekilde yürütülememesidir; Komisyon, mahkemeye veya Tüketici Hakem Heyetine intikal etmiş uyuşmazlıkları değerlendirmeye almaz. Bu nedenle başvuru sırası karıştırılmamalı; önce şirket, sonra uygun ise tahkim, değilse dava çizgisi korunmalıdır.
Ev sigortam ödeme yapmadıysa itiraz nasıl yapılır?
Ev sigortam ödeme yapmadıysa itiraz nasıl yapılır sorusunda en önemli nokta, “itirazın neye karşı yapıldığını” netleştirmektir. Önce sigorta şirketinin verdiği kararın yazılı hale gelmesi gerekir. Çünkü sözlü olarak “dosya uygun görülmedi” denilmesi ile yazılı ret gerekçesi arasında büyük fark vardır. Yazılı ret cevabı alındığında, artık hangi istisna(hariç tutulan risk), hangi muafiyet(kesinti) veya hangi belge eksikliği ileri sürülmüşse, itiraz bunun üzerine kurulabilir. Uygulamada en sık yapılan hata, ret gerekçesini görmeden genel nitelikte bir şikâyet yazısı göndermektir.
İtirazın ikinci ayağı, poliçe ve bilgilendirme metninin karşılaştırılmasıdır. Türk Ticaret Kanunumuzun 1423. maddesi sigortacının sözleşme kurulmadan önce sigortalının haklarını ve özel dikkat göstermesi gereken hükümleri yazılı bildirmesini öngörür; 1425. maddesi ise poliçenin genel ve varsa özel şartları, tarafların haklarını ve temerrüde ilişkin hükümleri içermesini zorunlu kılar. Bu nedenle itiraz dilekçesinde sadece “ödeme yapılmalı” denilmez; ret gerekçesinin poliçedeki hangi hükme dayandığı, bu hükmün teminat tablosu ve bilgilendirme metniyle uyumlu olup olmadığı gösterilir.
Ev sigortasında itiraz çoğu kez teminatın kapsamı üzerinde yoğunlaşır. Örneğin su basması denilerek reddedilen hasarda poliçede dahili su klozu bulunabilir; deprem hasarı denilerek ret verilmiş olayda ek deprem teminatı gerçekten yazılı olabilir; hırsızlık sonrası bazı eşyalar için ayrı bedel gösterilmesi gerekiyorsa bu da poliçe metninden kontrol edilir. Yangın Sigortası Genel Şartları ile TSB açıklamaları, bazı risklerin ancak ek sözleşme ile güvenceye alınabildiğini açıkça gösterdiğinden, itiraz dilekçesi olayın doğru teminat başlığına oturtulmalıdır.
Son aşamada itiraz dilekçesine bütün dayanaklar eklenmeli ve şirketten yeniden değerlendirme istenmelidir. Fotoğraflar, apartman yönetici tutanağı, itfaiye veya kolluk kaydı, tamir faturası, eksper raporu ve eksik görülen teknik noktaları açıklayan ek beyan bu aşamada önemlidir. Şirket olumsuz cevabında ısrar ederse veya 15 iş günü sessiz kalırsa, aynı dosya Sigorta Tahkim Komisyonu’na taşınabilir. Görüldüğü üzere ev sigortasında itiraz, duygusal bir yakınma değil; ret gerekçesini poliçe hükmüyle yüzleştiren teknik bir cevap metnidir.
İş yeri sigortam ödeme yapmadıysa itiraz nasıl yapılır?
İş yeri sigortam ödeme yapmadıysa itiraz nasıl yapılır sorusunda, konut dosyalarından farklı olarak kalem bazlı çalışma yapmak gerekir. Çünkü işyeri hasarlarında bina, makine, ekipman, demirbaş, emtia ve bazen de faaliyet durması kaynaklı zararlar ayrı ayrı değerlendirilir. Bu nedenle itiraz dilekçesi “işyerim zarar gördü” seviyesinde bırakılmamalı; hangi malvarlığı unsurunun hangi teminata göre ödenmesi gerektiği net biçimde ayrıştırılmalıdır. Özellikle stok ve demirbaş ayrımı, uygulamada ödeme reddi ile eksik ödeme arasındaki çizgiyi belirleyen temel konulardan biridir.
İtirazın ikinci ayağında poliçedeki kullanım amacı ve risk beyanı incelenmelidir. 6102 sayılı Kanun’un 1445. maddesi uyarınca sözleşme süresi içinde rizikonun ağırlaşması veya mevcut durumun değişmesi bazı sonuçlar doğurabilir. Örneğin depolama biçiminin değişmesi, yanıcı madde miktarının artması, üretim alanının genişlemesi ya da faaliyetin başka bir sektöre kayması sigortacının savunma konusu olabilir. Bu noktada dilekçede, ya böyle bir değişiklik bulunmadığı ya da bulunan değişikliğin somut hasarla bağlantı kurmadığı ayrıntılı biçimde anlatılmalıdır.
Üçüncü olarak, iş durması ve kar kaybı iddiası varsa bunun ayrı değerlendirilmesi gerekir. Yangına Bağlı Kar Kaybı Sigortası Genel Şartları, ticari faaliyetin kısmen veya tamamen durması ya da aksaması nedeniyle oluşan kar kaybının ayrı bir teminat mantığıyla düzenlendiğini göstermektedir. Başka bir deyişle, işyeri sigortasındaki her maddi hasar otomatik olarak kar kaybı tazminatı doğurmaz; poliçede bu koruma açıkça yer almalı ve temel yangın/hasar teminatı ile bağ kurulmalıdır. Bu nedenle itirazda, yalnız fiziksel zarar değil, kar kaybı poliçesi veya zeyilnamesi de ayrıca dosyaya eklenmelidir.
Son olarak itiraz dosyasını muhasebe ve resmî belgelerle güçlendirmek gerekir. Vergi levhası, envanter kayıtları, alış faturaları, demirbaş listesi, kira kontratı veya tapu, hasar fotoğrafları ve olay tutanakları yalnız belge kalabalığı yaratmak için değil, zarar kalemlerini ispat için sunulur. Şirket yine ödeme yapmazsa veya sessiz kalırsa, yazılı başvuru ve bu eklerle birlikte tahkim ya da dava aşamasına geçilir.
Ev, İşyeri Sigortası ödeme yapmadıysa tahkime nasıl gidilir?
Sigortam ödeme yapmadıysa tahkime nasıl gidilir sorusunun ilk şartı, sigorta şirketine önceden yazılı başvuru yapılmış olmasıdır. Sigorta Tahkim Komisyonu’nun resmî açıklamalarına göre ilgili kuruluş talebinizi olumsuz cevaplamışsa veya 15 iş günü içinde cevap vermemişse Komisyona başvurabilirsiniz. Başka bir deyişle, tahkim doğrudan ilk durak değildir; önce şirketin tavrı yazılı olarak ortaya çıkmalıdır. Bu ön şart yerine getirilmeden yapılan başvurularda dosyanın usulden sorun yaşaması mümkündür.
Başvuru, Komisyonun online sistemi üzerinden veya fiziki yolla yapılabilir. Bu kapsamda başvuru formu doldurulması zorunludur; elektronik başvurularda form sistem üzerinden oluşur, fiziki başvurularda ise ıslak imzalı form gerekir. Ayrıca mahkemeye, başka bir tahkim merciine veya Tüketici Hakem Heyetine intikal etmiş uyuşmazlıklar Komisyon tarafından değerlendirmeye alınmaz. Bu nedenle tahkim yoluna geçmeden önce aynı uyuşmazlık için başka bir merciye başvuru yapılıp yapılmadığı kontrol edilmelidir.
Tahkim dosyasında genellikle kimlik fotokopisi, başvuru formu, sigorta şirketine gönderilmiş müracaat yazısı, şirketin nihai olumsuz cevabı veya 15 iş günü cevap vermediğini ispatlayan belge, başvuru ücretinin ödendiğine dair kayıt ve iddianızı destekleyen diğer belgeler aranır. Komisyonun 2026 ücret tarifesine göre başvuru ve itiraz ücretleri uyuşmazlık miktarına göre kademeli biçimde belirlenmiştir; ayrıca KEP adresi beyan edilip edilmemesine göre tebligat gideri de değişmektedir. Bu nedenle tahkimden önce başvuru maliyeti ve belge tamlığı birlikte düşünülmelidir.
Süreç bakımından da birkaç kritik nokta vardır. Hakemler dosyayı en geç dört ay içinde karara bağlamak zorundadır. 22.01.2026 itibarıyla 35.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklarda hakem kararına Komisyon nezdinde itiraz, 383.000 TL’yi aşan uyuşmazlıklarda ise itiraz üzerine verilen karara karşı temyiz yolu açıktır; ayrıca 19.03.2026 tarihli değişiklikten sonra bu parasal sınırlar karar tarihine değil başvuru tarihine göre belirlenmektedir. Görüldüğü üzere tahkim, hızlı bir yol olmakla birlikte süre ve sınır hesabı dikkat gerektirir.
Ev, İşyeri Sigortası ödeme yapmadıysa hangi belgeler gerekir?
Sigortam ödeme yapmadıysa hangi belgeler gerekir sorusunun hukuki omurgası, 6102 sayılı Kanun’un 1447. maddesidir. Anılan hükme göre sigorta ettiren, rizikonun veya tazminatın kapsamının belirlenmesi için gerekli ve kendisinden beklenebilecek her türlü bilgi ve belgeyi sigortacıya makul süre içinde sunmakla yükümlüdür. Bu nedenle belge listesi her olayda birebir aynı değildir; yangın, su baskını, hırsızlık, elektrik hasarı veya deprem iddiasına göre dosya farklılaşır. Yine de her dosyada değişmeyen bir “çekirdek evrak paketi” vardır.
Bu çekirdek pakette genellikle poliçe örneği, prim ödeme kaydı veya makbuzu, hasarın oluş biçimini anlatan ayrıntılı beyan, hasar fotoğrafları, zarar gören eşya ya da malzemeye ilişkin fatura ve teklifler, tapu veya kira sözleşmesi gibi menfaat sahipliğini gösteren belgeler bulunur. Konut ve işyeri hasarları için uygulamada sigorta şirketlerinin belge sayfalarında da benzer belgeler istenmektedir. Görüldüğü üzere dosya ne kadar erken düzenlenirse, “eksik evrak” gerekçesiyle sürecin uzaması ihtimali o kadar azalır.
Resmî makam evrakı gereken dosyalarda bu belgeler ayrıca önem kazanır. Yangın halinde itfaiye raporu, hırsızlık veya şüpheli olaylarda polis-jandarma tutanağı, savcılık evrakı, su hasarında yönetici veya teknik servis tutanağı, elektrik kaynaklı zarar iddiasında servis/teknik rapor gibi belgeler olayın nedenini aydınlatır. Tahkim aşamasına geçilecekse bunlara ek olarak sigorta şirketine yaptığınız yazılı başvuru, şirketin nihai ret cevabı ya da 15 iş günü cevap verilmediğini gösteren ispat belgeleri de gerekir.
Ev sigortam ödeme yapmadıysa kaç gün beklemeliyim?
Ev sigortam ödeme yapmadıysa kaç gün beklemeliyim sorusunda tek bir süre yoktur; üç ayrı zaman aynı anda çalışır. Birinci zaman, hasarın sigortacıya bildirilmesi süresidir. Türk Ticaret Kanunumuzun 1446. maddesi “gecikmeksizin” bildirimden söz eder. Yangın Sigortası Genel Şartları ise yangın temelli mal sigortalarında öğrenmeden itibaren en geç beş iş günü içinde bildirim yapılmasını düzenler. Bu nedenle konut hasarında güvenli yaklaşım, hasarı bekletmeden ve pratikte beş iş gününü geçirmeden bildirmektir.
İkinci zaman, sigorta şirketine yaptığınız yazılı başvurudan sonra tahkime gidiş bakımından önem taşır. Şirket talebinize olumsuz cevap vermişse hemen, hiç cevap vermemişse 15 iş günü sonunda tahkim başvurusu yapılabilir. Buradaki 15 iş günü, tazminatın mutlaka o sürede ödeneceği anlamına gelmez; yalnızca şirket içi başvuru aşamasının sona erdiğini ve tahkim kapısının açıldığını gösterir.
Üçüncü zaman ise tazminatın muaccel olduğu süredir. 6102 sayılı Kanun’un 1427. maddesi gereğince sigorta tazminatı, belgelerin sigortacıya verilmesi ve incelemenin bitmesinden sonra, her hâlde ihbardan kırk beş gün sonra muaccel olur. Sigortacıya yüklenemeyen bir kusur nedeniyle inceleme gecikmişse bu süre işlemez. Başka bir deyişle, belgeleriniz tam ise ve gecikme sizin tarafınızdan kaynaklanmıyorsa, belirsiz ve sınırsız bir bekleme hukuken olağan kabul edilmez.
Dördüncü önemli nokta ise üç aylık inceleme sınırıdır. Aynı maddenin üçüncü fıkrası uyarınca araştırmalar üç ay içinde tamamlanamazsa, ön ekspertiz sonucuna göre belirlenecek hasarın en az yüzde ellisinin avans olarak ödenmesi gerekir. Bu nedenle konut dosyasında doğru soru “kaç gün beklemeliyim?” değil; “hangi sürenin ne için işlediğini biliyor muyum?” sorusudur. Çünkü ihbar süresi, tahkime başvuru süresi ve tazminatın muacceliyeti birbirinden farklı kavramlardır.
Ev sigortam neden ödeme yapmaz?
Ev sigortam neden ödeme yapmaz sorusuna verilecek en doğru cevap, “her ret hukuka uygun değildir ama her hasar da otomatik teminat içinde değildir” şeklindedir. Konut poliçelerinde en yaygın ret nedeni, hasarın yanlış teminat başlığına sokulmasıdır. Yangın Sigortası Genel Şartları ve TSB açıklamaları, temel yangın teminatının sınırlarını; deprem, sel, dahili su, kar ağırlığı, terör gibi risklerin ise çoğu durumda ek sözleşme ile kapsama alınabileceğini göstermektedir. Bu nedenle deprem veya su hasarı için ödeme yapılmaması, poliçede ilgili kloz hiç yoksa farklı; olduğu hâlde yine ret verilmişse farklı değerlendirilir.
İkinci sık neden, geç bildirim ve eksik belgedir. 6102 sayılı Kanun’un 1446. maddesi hasarın gecikmeksizin bildirilmesini, 1447. maddesi ise gerekli belge ve bilgilerin verilmesini zorunlu kılar. Konut hasarında olayın hemen fotoğraflanmaması, su kaçağına ilişkin teknik rapor alınmaması, tapu-kira ilişkisi gösterilmemesi ya da zarar gören eşyaların faturalarının hiç sunulmaması ödeme sürecini zorlaştırır. Bu noktada sigortacının her belge talebi haklı olmayabilir; ancak ispatı kolaylaştıran temel belgelerin sunulmaması gerçekten ret veya indirim sebebi haline gelebilir.
Üçüncü neden, eksik sigorta ve prim kaynaklı sorunlardır. Türk Ticaret Kanunumuzun 1462. maddesi, sigorta bedeli gerçek sigorta değerinden düşükse, zararın oransal karşılanacağını öngörür. Yangın Sigortası Genel Şartları da eksik sigorta ve muafiyet uygulamasını ayrıca düzenler. Öte yandan 1434. madde uyarınca primin zamanında ödenmemesi bazı hallerde teminat sorununa yol açabilir. Başka bir deyişle, “hiç ödeme yapılmadı” görünen bazı durumlar gerçekte teminatın ortadan kalkması değil, sigorta bedeli, muafiyet ve prim ilişkisinden doğan uyuşmazlıktır.
Dördüncü neden ise beyan ve kusur tartışmalarıdır. 1435. madde sözleşme kurulurken önemli hususların doğru bildirilmesini, 1429. madde ise kast(niyet/irade) halinde sigortacının tazminat borcundan kurtulabileceğini düzenler. Ayrıca koleksiyon, ziynet, antika gibi bazı özel değerlerin poliçede ayrı gösterilmesi gerekebilir. Görüldüğü üzere konut sigortasında ret gerekçeleri çok çeşitli olabilir; fakat bu gerekçelerin gerçekten poliçeye ve kanuna dayanıp dayanmadığı her dosyada ayrıca irdelenmelidir.
İş yeri sigortam neden ödeme yapmaz?
İş yeri sigortam neden ödeme yapmaz sorusunda, ret nedenleri konut poliçelerine göre daha çok teknik kayıt ve ticari faaliyet bilgisi etrafında toplanır. İlk ve en yaygın neden, talep edilen zararın poliçede yazılı teminatla eşleşmemesidir. Yangın sigortası temel olarak yangın, yıldırım ve infilakın doğrudan neden olduğu maddi zararları kapsar; fakat işyeri sahipleri bazen aynı dosyada makine arızasını, elektriksel iç zararı, kar kaybını veya üçüncü kişi kaynaklı dolaylı zararları da aynı poliçeden talep eder. Bu noktada hangi teminatın ana poliçede, hangisinin ek kloz veya ayrı poliçede bulunduğu belirleyicidir.
İkinci neden, riziko ağırlaşmasıdır. 6102 sayılı Kanun’un 1445. maddesi, sözleşme süresi içinde rizikonun ağırlaşmasına ilişkin hükümler içerir. İşyeri bakımından bu; faaliyet alanının değişmesi, üretim hacminin artması, yanıcı-patlayıcı madde depolanması, binanın kullanım şeklinin farklılaşması veya depolama düzeninin poliçe beyanından sapması şeklinde ortaya çıkabilir. Eğer şirket, hasarın bu değişikliklerle bağlantılı olduğunu ileri sürüyorsa, ret gerekçesi bu maddelere dayandırılabilir. Ancak illiyet bağı kurulmadan yapılan geniş yorumlar her zaman geçerli değildir.
Üçüncü neden, zarar miktarının yeterince ispat edilememesidir. İşyeri hasarlarında fotoğraf tek başına yetmez; emtia faturaları, demirbaş kayıtları, vergi levhası, muhasebe kayıtları ve resmi raporlar çoğu zaman birlikte aranır. Özellikle stok zararı ile kar kaybı karıştırıldığında, sigortacı “zarar var ama ispatı yok” veya “bu kalem ayrı teminata bağlı” savunması geliştirebilir. Yangına Bağlı Kar Kaybı Sigortası Genel Şartları da kar kaybı teminatının, temel yangın sözleşmesi kapsamındaki hasarla bağlantılı ve poliçede ayrıca tanımlı olması gerektiğini göstermektedir.
Dördüncü neden ise eksik sigorta, muafiyet ve prim temerrüdüdür. Sigorta bedeli gerçek değerin altında belirlenmişse 1462. madde uyarınca oransal ödeme gündeme gelir; muafiyet varsa zarar belirli kısmıyla sigortalı üzerinde kalır; prim borcu ve temerrüt tartışması varsa 1434. madde savunma konusu olabilir. Bu nedenle işyeri sigortasında “neden ödeme yapmıyor?” sorusu çoğu zaman yalnız olayla değil, poliçenin kuruluş biçimiyle de ilgilidir.
Ev, İşyeri Sigortası ödeme yapmadıysa SEDDK şikayeti nasıl yapılır?
Sigortam ödeme yapmadıysa SEDDK şikayeti nasıl yapılır sorusunda başvuru yolu resmî olarak açıktır. Şikâyet ve ihbar bildirimleri elektronik ortamda iletilebilmektedir; e-Devlet’te de “Sigortacılık ve Özel Emeklilik Şikayet Başvuru ve Takibi” hizmeti yer almaktadır. Bu hizmete e-Devlet şifresi, mobil imza, elektronik imza, T.C. kimlik kartı veya internet bankacılığı yöntemleriyle giriş yapılarak erişilebilir. Bu nedenle SEDDK şikayeti için ayrıca fizikî dilekçe zorunlu değildir; elektronik başvuru pratik olarak yeterlidir.
Şikâyet başvurusunda metin mümkün olduğunca somut kurulmalıdır. Sigorta şirketinin adı, poliçe numarası, hasarın tarihi, başvurunun hangi tarihte yapıldığı, hangi belgelerin sunulduğu, şirketin ret gerekçesi veya sessiz kalma durumu ve sizce neden hukuka/poliçeye aykırı davranıldığı açıkça yazılmalıdır. Buna poliçe örneği, hasar dosya numarası, şirket yazışmaları, eksper raporu, faturalar ve diğer dayanak belgeler eklenirse başvurunun anlaşılabilirliği artar. Başka bir deyişle, SEDDK şikayetinde amaç sadece mağduriyet beyan etmek değil; denetim makamına okunur bir dosya sunmaktır.
Burada önemli bir ayrım vardır. SEDDK şikayeti, şirketin işlem ve davranışının idari denetim boyutunu harekete geçiren bir başvuru yoludur; ancak bireysel tazminat uyuşmazlığının somut miktar üzerinden karara bağlanması bakımından Sigorta Tahkim Komisyonu veya dava yolu daha doğrudan işleyen çözüm yollarıdır. Bu nedenle şirket ödeme yapmadığında SEDDK şikâyeti faydalı olabilir; fakat tahkim başvurusunun yerini otomatik olarak tutmaz. Özellikle 15 iş günlük şirket başvurusu süresi dolmuşsa, tahkim seçeneği ayrıca değerlendirilmelidir.
Sonuç olarak SEDDK şikâyeti; kayıt oluşturmak, denetim istemek ve şirket davranışını kurumsal düzeyde inceletmek için işlevli bir adımdır. Buna karşılık para alacağınızın hükmen belirlenmesi hedefleniyorsa, aynı dosyada poliçe ve delil yapısına göre tahkim veya dava stratejisi de kurulmalıdır.
Av. Muhammet Ali BEYHAN
